روح مجرد (يادنامه موحد عظيم و عارف كبير حاج سيد هاشم موسوى حداد) - حسينى طهرانى، سید محمد حسين - الصفحة ٢٨٨ - اعاظم محدثين از قدماء كه در قبرستان قم مدفونند
٧ عرض كردم كه: راه من به شما دور است، و هميشه ممكن نيست مرا تشرّف به خدمت شما؛ پس از كه بگيرم معالم دين خود را؟!
فرمود كه: ياد گير معالم دين خود را از زكريّا بن آدم كه مأمون است بر دين و دنيا!
اعاظم محدّثين از قدماء كه در قبرستان قم مدفونند
و غير اين اخبار از خبرهاى ديگر كه دلالت دارد بر نهايت فخامت شأن آن معظّم. قبر شريفش در مكان معروف به شيخان بزرگ معروف، و از براى او است بقعه بزرگى و در جنب او مدفونند جماعتى از علماء كه از آن جمله است عالم فاضل خبير ماهر آخوند ملّا محمّد طاهر قمّى مؤلّف كتاب «أربعين» و كتاب «حكمة العَين» [١] و غيره.
و مانند شيخ معظّم جليل نبيه علىّ بن بابوَيه قمّى صَدوق اوّل والد بزرگوار رئيس المحدّثين شيخ أبو جعفر محمّد كه تعبير از او به صدوق مطلق مىشود، و جلالت و عظمت شأن اين دو بزرگوار بر همه معلوم و ظاهر است.
و در «إحتجاج» طَبَرسى مذكور است كه حضرت عسكرىّ ٧ نامه نوشتند به علىّ بن بابوَيه؛ و در اوّل آن بعد از حمد و صلوة چنين مرقوم است:
أَمَّا بَعْدُ! يَا شَيْخِى وَ مُعْتَمَدِى يَا أبَا الْحَسَنِ عَلِىَّ بْنَ الْحُسَيْنِ الْقُمِّىَّ! وَفَّقَكَ اللَهُ لِمَرْضَاتِهِ وَ جَعَلَ مِنْ صُلْبِكَ أَوْلَادًا صَالِحِينَ بِرَحْمَتِهِ
- تا آخر توقيع شريف كه از جمله فقرات آخرش اينست:
يَا شَيْخِى! وَ أْمُرْ جَمِيعَ شِيعَتِى بِالصَّبْرِ.
زهى شرافت علم كه صاحبش را به درجهاى رساند كه امام ٧ به او چنين مخاطبه فرمايد. قبر شريفش در قبرستان قم معروف است، و از براى اوست بقعه بزرگى با قبّه عاليه. و مزار نجل شريفش رئيس المحدّثين در رَىّ در
______________________________ [١] اسم كتاب را مرحوم شيخ آقا بزرگ در «الذّريعة» (ج ٧، ص ٥٨) و نيز خود مرحوم محدّث قمّى در «الفوائد الرّضويّة» ص ٥٤٨ «حكمة العارفين» ضبط نمودهاند. (م)