روح مجرد (يادنامه موحد عظيم و عارف كبير حاج سيد هاشم موسوى حداد) - حسينى طهرانى، سید محمد حسين - الصفحة ٤٦٦ - جنيد بغدادى مىگويد شيخ ما در اصول و فروع و بلا كشيدن على مرتضى است

غير او.

و اگر كسى شرح اين سخن دهد مجلّدى برآيد. فَهِمَ مَنْ فَهِمَ. [١]

بارى، گويا همه اتّفاق دارند كه: جُرم حسين منصور حلّاج كشف اسرار إلهى بود، و اين جرمى است عظيم؛ چنانكه حافظ فرمايد

ملّا صالح موسوىّ خلخالىّ در مقدّمه كتاب «شرح مناقب محيى الدّين عربى» شَطَحيّات را بدينگونه تفسير نموده است: كلمه شَطَح را هر يك از محقّقين طريقت شرح و تفسيرى نموده‌اند.

محقّق جُرْجانى گويد: الشَّطْحُ [٣] عِبارَةٌ عَنْ كَلِمَةٍ عَلَيْها رآئِحَةُ رُعونَةٍ [٤]

______________________________ [١] «تذكرة الاوليآء» ج ٢، ص ١٢ و ص ٩، در ذكر جنيد بغدادى‌

[٢] «ديوان حافظ» طبع پژمان، ص ٥١ و ٥٢، غزل شماره ١١١؛ و تمام غزل اين است‌

[٣] شَطَحَ شَطْحًا فى السَّير أو فى القَول: تباعَد و استرسَل (مقلوبُ شَحَطَ). (لاروس)

[٤] رَعَنُ رَعْنًا و رَعِنَ رَعَنًا و رَعُنُ رُعونَةً: حَمِق، استَرخَى، كان أهْوجَ فى كَلامهِ؛ فهو أرْعَن. (المنجد)

هَوِجَ يَهْوَجُ هَوَجًا: كان طويلًا فى حُمقٍ و طَيْشٍ و تَسرُّعٍ؛ فهو أهْوَج. (المنجد) و در لغت فارسى به معنى سبك سرى و بى مخى و تهى مغزى است.