درخشان پرتوى از اصول كافى - حسينى همدانى نجفى، محمد - الصفحة ١٥٦ - حديث ٥ از اصول كافى
حتم تحقق مىپذيرد و جز خواست كبريائى مؤثر نخواهد بود.
قوله عليه السلام: و الخالق لا بمعنى حركة:
از جمله امتيازات ساحت كبريائى از مخلوق آنست كه صفت خلقت و آفرينش آفريدگار از طريق وسايل طبيعى و جسمانى نيست كه مستلزم حركت و سعى و كوشش باشد بلكه خلق و آفرينش او ظهور صفات كبريائى است كه از ذات منبعث مىشود يعنى لازم وجودى كبريائى و علم بصلاح كه ذاتى او است افاضة وجود و هستى بمورد قابل و شايسته است بدون اينكه شرط و يا واسطهاى دخالت داشته باشد بلكه ساحت قدس از هر سو و موجود است از طرف ديگر و ثالثى در ميان نخواهد بود.
بالاخره ظهور صفت خلق و آفرينش سبب عروض و طرو حالت و صفت زائد بر كبريائى او نخواهد بود هم چنان كه بشر هر عمل اختيارى كه از او صادر شود حركتى و تحولى بر او عارض خواهد شد ولى ساحت كبريائى منزه از عروض صفت و تحول است.
با توجه باينكه اجراى خلق و آفرينش كه بصورت تدبير در مىآيد و لا محالة تدريجى خواهد بود و صدور امر تدريجى توأم با اراده و دوام حالت اراده و مشيت است تا پايان عمل آنگاه زوال خواهد پذيرفت و در باره ساحت كبريائى ادامه قصد و اراده يعنى تجدد اراده بقياس بشر محال است.
پاسخ آنست كه ظهور هر يك از صفات كبريائى در نظام طبع در اثر افاضه وجود و هستى است كه از مقام كبريائى شرف صدور مىيابد و پرتو ميافكند آنچه صادر مىشود تدريجى نيست هم چنان كه زمانى نيست بلكه بر حسب مورد بقاء و دوام زمانى را ارائه ميدهد.
خلاصه آنچه از ساحت كبريائى فيوضاتى بنظام طبع افاضه شود و پرتو افكند تدريجى نخواهد بلكه علم بصلاح نظام كه ذاتى و ازلى است و احاطه بزمان