او فَيُسْحِتَكُمْ‌ كه مستاصل گرداند و از بيخ بركند شما را بِعَذابٍ‌ بعذابى كه نازل گرداند بر شما ليسحتكم كه روايت حفص است ماخوذ است از اسحات نيز بمعنى ليسحتكم است كه مشتق از سحت است يقال (سحته اللَّه و اسحته اذا استاصله و اهلكه) وَ قَدْ خابَ‌ و بدرستى كه بى‌بهره و نوميد مانده‌ مَنِ افْتَرى‌ هر كه افترا كرد بر خدا و امر باطل را باو نسبت داد و بدانكه كلمه ويل تهديد و وعيد است و منصوبست بفعل محذوف و تقدير اينكه (الزمكم اللَّه الويل و العذاب) و ميتواند بود كه منصوب باشد به ندا اى يا ويلكم مانند يا وَيْلَنا پس مراد از آن خواندن مردمان باشد بگفتن كلمه ويل بر ايشان و نزد بعضى ويلكم مركب است از وى و لكم و بنا بر اين مبتدا و خبر باشد يا بمنزله أ تعجب لكم القصه چون سحره اينكلام را از موسى استماع كردند فَتَنازَعُوا پس گفت و شنود كردند أَمْرَهُمْ‌ در كار خود بَيْنَهُمْ‌ ميان يكديگر با هم گفتند اينكلام بكلام ساحران نميماند وَ أَسَرُّوا النَّجْوى‌ و پنهان داشتند راز گفتن خود را از ملازمان فرعون و آخر بر اين قرار دادند كه اگر او بر ما غالب شود متابعت او كنيم و بخداى او بگرويم و اگر ما بر او غالب شويم ساحر است در دست فرعون هلاك خواهد گرديد آورده‌اند كه فرعون از غرفه ديد كه ايشان با يكديگر سخنى ميگويند و مساره ميكنند پرسيد كه اينسحره چه مى گويند ايشان از ترس فرعون‌ قالُوا گفتند إِنْ هذانِ‌ بدرستى كه اين هر دو يعنى موسى و هارون‌ لَساحِرانِ‌ جادوانند و گويند كه تنازع و اختلاف و تشاور ايشان در اين بود كه بچه نوع با موسى معارضه كنند و نزد بعضى ضمير راجع بفرعون و قوم او است و قوله‌ إِنْ هذانِ لَساحِرانِ‌ تفسير أَسَرُّوا النَّجْوى‌ است يعنى فرعون و كسان او مشاورت كردند در تلفيق اينكلام كه اسناد سحر است بايشان بجهت خوف آنكه مبادا ايشان غالب شوند و مردمان تابع ايشان گردند و بدانكه هذان اسم ان است و بلغت خثعم و بلحارث بن كعب الف تثنية در هر سه حال از اعراب متغير نميشود و اعراب آن تقديريست و اين حرف موافق لغت ايشان واقع شده و يا آن بمعنى نعم باشد و هذانِ لَساحِرانِ‌ مبتدا و خبر و نزد بعضى ديگر اسم ان ضميرشان محذوفست و هذانِ لَساحِرانِ‌ خبر آن و نزد جمعى ديگر اصل كلام آنست كه (انه هذان لهما ساحران) و حفص ان بتخفيف ميخواند و آن را ان مخففه از مثقله ميداند و لام فارق ميان مؤكده و نافيه و يا آنكه او را نافيه ميگيرد و لام را بمعنى الا اى ما هذان الا ساحران يعنى نيستند موسى و هارون مگر جادوان‌ يُرِيدانِ أَنْ يُخْرِجاكُمْ‌ ميخواهند آنكه بيرون كنند شما را مِنْ أَرْضِكُمْ‌ از زمين شما بِسِحْرِهِما بجادويى خود و مملكت مصر را در تصرف خود در