روابط اجتماعى از نگاه قرآن
(١)
فهرست مطالب
٥ ص
(٢)
پيشگفتار
١١ ص
(٣)
درآمد
١٥ ص
(٤)
مفهوم و زمين روابط اجتماعى
١٥ ص
(٥)
گستره ارتباط اجتماعى
١٧ ص
(٦)
قرآن و روابط اجتماعى
١٨ ص
(٧)
قرآن و نخستين واحد اجتماعى
٢٠ ص
(٨)
عبادتهاى اجتماعى اسلام
٢١ ص
(٩)
آثار روابط اجتماعى
٢٣ ص
(١٠)
نعمت برادرى
٢٥ ص
(١١)
شفاعت در آخرت
٢٦ ص
(١٢)
عزت و اقتدار
٢٧ ص
(١٣)
نشاط روحى و سعادت
٢٨ ص
(١٤)
اصول حاكم بر روابط اجتماعى
٣١ ص
(١٥)
اصل اول برابرى و برادرى
٣٢ ص
(١٦)
اصل دوم خوش بودن
٣٣ ص
(١٧)
اصل سوم به ياد ديگران بودن
٣٥ ص
(١٨)
اصل چهارم هوشيارى
٣٧ ص
(١٩)
اصل پنجم صداقت و وفادارى
٣٩ ص
(٢٠)
اصل ششم رفق و مدارا
٤٠ ص
(٢١)
اصل هفتم ادب
٤١ ص
(٢٢)
اصل هشتم آراستگى
٤٢ ص
(٢٣)
اصل نهم كاستن از نامهربانى
٤٣ ص
(٢٤)
اصل دهم پاكى ارتباط
٤٤ ص
(٢٥)
1 هميارى اجتماعى
٤٩ ص
(٢٦)
بنياد سنتهاى اجتماعى اسلام
٤٩ ص
(٢٧)
يارى دادخواهان
٥٣ ص
(٢٨)
برآوردن نياز مؤمن
٦٠ ص
(٢٩)
پشتيبانى
٦٢ ص
(٣٠)
كمك به مصيبتزدگان
٦٤ ص
(٣١)
2 همدردى و ايثار
٦٥ ص
(٣٢)
قله والايى
٦٥ ص
(٣٣)
ارزشمندترين ايثار
٦٧ ص
(٣٤)
پيامد ايثار در رابط اجتماعى
٦٨ ص
(٣٥)
ادب ايثار
٧٢ ص
(٣٦)
3 همراهى، مدارا و نرمى
٧٥ ص
(٣٧)
درآمد
٧٥ ص
(٣٨)
مداراى زبانى
٧٧ ص
(٣٩)
اقتضاى حكمت
٧٩ ص
(٤٠)
خورشيد و باد
٨٠ ص
(٤١)
شتر رميده
٨١ ص
(٤٢)
4 احسان
٨٣ ص
(٤٣)
چرا احسان؟
٨٤ ص
(٤٤)
محبوب خدا
٨٥ ص
(٤٥)
پرسش
٨٦ ص
(٤٦)
گونههاى احسان
٨٩ ص
(٤٧)
5 حلم و بردبارى
٩١ ص
(٤٨)
عرصه بردبارى
٩٢ ص
(٤٩)
راهكار يگانه
٩٤ ص
(٥٠)
اسوههاى بردبارى
٩٦ ص
(٥١)
مرز بردبارى
٩٨ ص
(٥٢)
6 عفو و گذشت
١٠١ ص
(٥٣)
سراى اصطكاك
١٠١ ص
(٥٤)
انتقام و پيامد آن
١٠٢ ص
(٥٥)
پاداش گذشت
١٠٤ ص
(٥٦)
عفو زيبا
١٠٦ ص
(٥٧)
گذشت ساماندهنده
١٠٨ ص
(٥٨)
7 خيرخواهى و راهنمايى
١١١ ص
(٥٩)
روش خيرخواهى
١١٤ ص
(٦٠)
برخورد با نصيحت و خيرخواهى
١١٨ ص
(٦١)
نكته
١٢٢ ص
(٦٢)
8 همنشينى
١٢٥ ص
(٦٣)
درآمد
١٢٦ ص
(٦٤)
جا گشودن
١٢٦ ص
(٦٥)
ادب ورود
١٢٧ ص
(٦٦)
از جا برخاستن
١٣٠ ص
(٦٧)
نجوا نكردن
١٣١ ص
(٦٨)
بريدن ارتباط همنشينى!
١٣٤ ص
(٦٩)
يك سؤال
١٣٥ ص
(٧٠)
همنشينان
١٣٧ ص
(٧١)
همنشينى با عالمان
١٤٠ ص
(٧٢)
همنشينى با محرومان
١٤٢ ص
(٧٣)
9 همسخنى
١٤٥ ص
(٧٤)
اهميت زبان و سخن
١٤٥ ص
(٧٥)
كاربردهاى زبان و سخن در زندگى
١٤٧ ص
(٧٦)
كاربرد نيكوى زبان
١٥٠ ص
(٧٧)
بدگويى
١٥٢ ص
(٧٨)
نرمى و شيرينى سخن
١٥٥ ص
(٧٩)
10 پيروى و فرمانپذيرى
١٥٧ ص
(٨٠)
درآمد
١٥٧ ص
(٨١)
كسانى كه بايد از آنها پيروى كرد
١٥٩ ص
(٨٢)
1 پيامبران
١٦١ ص
(٨٣)
2 امامان(عليهم السلام)
١٦٥ ص
(٨٤)
گسترش فرمانبردارى
١٦٨ ص
(٨٥)
نكته
١٧٠ ص
(٨٦)
آنان كه شايسته فرمانبرى نيستند
١٧٣ ص
(٨٧)
كافران
١٧٣ ص
(٨٨)
منافقان
١٧٦ ص
(٨٩)
سران و بزرگان گمراهكننده
١٧٧ ص
(٩٠)
زيانهاى نافرمانى
١٨٠ ص
(٩١)
11 ارتباط علمى
١٨٣ ص
(٩٢)
ارزش ارتباط علمى
١٨٣ ص
(٩٣)
افراد شايسته رابطه علمى
١٨٥ ص
(٩٤)
ارتباط علمى كوتاه مدت
١٨٩ ص
(٩٥)
نقد دادههاى علمى
١٩٠ ص
(٩٦)
آداب ارتباط علمى
١٩١ ص
(٩٧)
ادب يادگيرنده
١٩١ ص
(٩٨)
ادب ياددهنده
١٩٧ ص
(٩٩)
ادبى ديگر
١٩٩ ص
(١٠٠)
نكته
٢٠١ ص
(١٠١)
12 همسردارى
٢٠٥ ص
(١٠٢)
درآمد
٢٠٥ ص
(١٠٣)
اصول حاكم بر خانواده
٢٠٦ ص
(١٠٤)
1 مودت و رحمت
٢٠٦ ص
(١٠٥)
2 اخلاق نيكو
٢٠٧ ص
(١٠٦)
3 تربيت دينى
٢٠٨ ص
(١٠٧)
4 اداى حقوق
٢٠٩ ص
(١٠٨)
5 استمداد از غيب
٢١١ ص
(١٠٩)
آسيبشناسى خانواده
٢١٢ ص
(١١٠)
الف - عوامل بيرونى
٢١٣ ص
(١١١)
1 تحميل
٢١٣ ص
(١١٢)
2 ازدواج در سن پايين
٢١٤ ص
(١١٣)
3 ازدواج خويشاوندى
٢١٥ ص
(١١٤)
4 مهريه سنگين
٢١٦ ص
(١١٥)
ب - عوامل مرتبط با شوهر
٢١٦ ص
(١١٦)
1 آزار دادن همسر
٢١٦ ص
(١١٧)
2 بدخويى
٢١٧ ص
(١١٨)
3 بخل و خست
٢١٨ ص
(١١٩)
4 بىتدبيرى
٢١٨ ص
(١٢٠)
5 تنوعطلبى
٢١٩ ص
(١٢١)
6 ارتباطات ناروا و نگرش به آن
٢٢٠ ص
(١٢٢)
ج - عوامل مربوط به زن
٢٢١ ص
(١٢٣)
1 كفران نعمت
٢٢١ ص
(١٢٤)
2 آزار دادن شوهر
٢٢١ ص
(١٢٥)
3 انتظارات بىجا از شوهر
٢٢٢ ص
(١٢٦)
4 تنوعطلبى و خيانت
٢٢٣ ص
(١٢٧)
5 مدارا نكردن با شوهر
٢٢٤ ص
(١٢٨)
كتابنامه
٢٢٥ ص
(١٢٩)
فهرست آيات
٢٢٩ ص
(١٣٠)
فهرست روايات
٢٣٧ ص
 
٣ ص
٤ ص
٥ ص
٦ ص
٧ ص
٨ ص
٩ ص
١٠ ص
١١ ص
١٢ ص
١٣ ص
١٤ ص
١٥ ص
١٦ ص
١٧ ص
١٨ ص
١٩ ص
٢٠ ص
٢١ ص
٢٢ ص
٢٣ ص
٢٤ ص
٢٥ ص
٢٦ ص
٢٧ ص
٢٨ ص
٢٩ ص
٣٠ ص
٣١ ص
٣٢ ص
٣٣ ص
٣٤ ص
٣٥ ص
٣٦ ص
٣٧ ص
٣٨ ص
٣٩ ص
٤٠ ص
٤١ ص
٤٢ ص
٤٣ ص
٤٤ ص
٤٥ ص
٤٦ ص
٤٧ ص
٤٨ ص
٤٩ ص
٥٠ ص
٥١ ص
٥٢ ص
٥٣ ص
٥٤ ص
٥٥ ص
٥٦ ص
٥٧ ص
٥٨ ص
٥٩ ص
٦٠ ص
٦١ ص
٦٢ ص
٦٣ ص
٦٤ ص
٦٥ ص
٦٦ ص
٦٧ ص
٦٨ ص
٦٩ ص
٧٠ ص
٧١ ص
٧٢ ص
٧٣ ص
٧٤ ص
٧٥ ص
٧٦ ص
٧٧ ص
٧٨ ص
٧٩ ص
٨٠ ص
٨١ ص
٨٢ ص
٨٣ ص
٨٤ ص
٨٥ ص
٨٦ ص
٨٧ ص
٨٨ ص
٨٩ ص
٩٠ ص
٩١ ص
٩٢ ص
٩٣ ص
٩٤ ص
٩٥ ص
٩٦ ص
٩٧ ص
٩٨ ص
٩٩ ص
١٠٠ ص
١٠١ ص
١٠٢ ص
١٠٣ ص
١٠٤ ص
١٠٥ ص
١٠٦ ص
١٠٧ ص
١٠٨ ص
١٠٩ ص
١١٠ ص
١١١ ص
١١٢ ص
١١٣ ص
١١٤ ص
١١٥ ص
١١٦ ص
١١٧ ص
١١٨ ص
١١٩ ص
١٢٠ ص
١٢١ ص
١٢٢ ص
١٢٣ ص
١٢٤ ص
١٢٥ ص
١٢٦ ص
١٢٧ ص
١٢٨ ص
١٢٩ ص
١٣٠ ص
١٣١ ص
١٣٢ ص
١٣٣ ص
١٣٤ ص
١٣٥ ص
١٣٦ ص
١٣٧ ص
١٣٨ ص
١٣٩ ص
١٤٠ ص
١٤١ ص
١٤٢ ص
١٤٣ ص
١٤٤ ص
١٤٥ ص
١٤٦ ص
١٤٧ ص
١٤٨ ص
١٤٩ ص
١٥٠ ص
١٥١ ص
١٥٢ ص
١٥٣ ص
١٥٤ ص
١٥٥ ص
١٥٦ ص
١٥٧ ص
١٥٨ ص
١٥٩ ص
١٦٠ ص
١٦١ ص
١٦٢ ص
١٦٣ ص
١٦٤ ص
١٦٥ ص
١٦٦ ص
١٦٧ ص
١٦٨ ص
١٦٩ ص
١٧٠ ص
١٧١ ص
١٧٢ ص
١٧٣ ص
١٧٤ ص
١٧٥ ص
١٧٦ ص
١٧٧ ص
١٧٨ ص
١٧٩ ص
١٨٠ ص
١٨١ ص
١٨٢ ص
١٨٣ ص
١٨٤ ص
١٨٥ ص
١٨٦ ص
١٨٧ ص
١٨٨ ص
١٨٩ ص
١٩٠ ص
١٩١ ص
١٩٢ ص
١٩٣ ص
١٩٤ ص
١٩٥ ص
١٩٦ ص
١٩٧ ص
١٩٨ ص
١٩٩ ص
٢٠٠ ص
٢٠١ ص
٢٠٢ ص
٢٠٣ ص
٢٠٤ ص
٢٠٥ ص
٢٠٦ ص
٢٠٧ ص
٢٠٨ ص
٢٠٩ ص
٢١٠ ص
٢١١ ص
٢١٢ ص
٢١٣ ص
٢١٤ ص
٢١٥ ص
٢١٦ ص
٢١٧ ص
٢١٨ ص
٢١٩ ص
٢٢٠ ص
٢٢١ ص
٢٢٢ ص
٢٢٣ ص
٢٢٤ ص
٢٢٥ ص
٢٢٦ ص
٢٢٧ ص
٢٢٨ ص
٢٢٩ ص
٢٣٠ ص
٢٣١ ص
٢٣٢ ص
٢٣٣ ص
٢٣٤ ص
٢٣٥ ص
٢٣٦ ص
٢٣٧ ص
٢٣٨ ص
٢٣٩ ص
٢٤٠ ص

روابط اجتماعى از نگاه قرآن - مسعودى، عبدالهادى - الصفحة ١٥١ - كاربرد نيكوى زبان

بهترين چيزى را كه دوست دارد بشنود، به ديگران بگويد، آنگاه آيا كسى يافت مى‌شود كه سخن تند به زبان آورد يا دشنامى دهد تا رابطه‌اى را ببرد و پيوندى را بگسلد؟! آيا مى‌توان دو فرد را يافت كه هر دو در پى گفتن سخنى به يكديگرند كه آن را خوش دارند و از آن لذت مى‌برند و آنگاه تصور كنيم كه اين دو از هم جدا شده و از يكديگر بريده‌اند؟ آيا اگر من در ميان همه جمله‌هاى ممكن براى ابراز احساسات درونى‌ام، جمله‌اى را برگزينم كه خود، دوست مى‌دارم آن را به من بگويند و از همه جمله‌هاى ديگر بيشتر مى‌پسندم و پس از اين انديشيدن، آن جمله را براى دوستم به كار برم، انتظار اين نيست كه او به سوى من جذب و جلب شود؟ حال اگر او نيز اين سعى و تلاش را به خرج دهد و در پاسخ من، به نيكوترين سخنى كه دوست دارد بشنود، پاسخ مرا بگويد، چگونه ارتباطى را شاهد خواهيم بود؟!

جالب توجه آنكه برخى روايات، با استناد به ظاهر آيه كه به سخن نيكو گفتن با مردم فرمان داده است، اين را شامل همه مردم و حتى غيرمسلمانان مى‌دانند[١] چه رسد با مخالفان يا ناآشنايان، كه دين و كيش آن‌ها با ما يكسان است و ازاين‌رو امام صادق (ع) به گروهى از شيعيان كه به خدمتش رسيده بودند، فرمود:

«يا مَعشَرَ الشِّيعَةِ، إنّكُم قد نُسِبتُم إلَينا، كُونُوا لَنا زَينا و لا تَكُونُوا عَلَينا شَينا؛[٢]

اى گروه شيعيان! شما به ما منسوب هستيد؛ پس مايه زينت ما باشيد و مايه زشتى (بدنامى) ما نباشيد».


[١]. ملاذ الاخيار، ج ٦، ص ٣٠٩.

[٢]. ميزان الحكمة، ح ١٧٩٤٧؛ الأمالى، صدوق، ص ٣٢٧، ح ١٧.