روابط اجتماعى از نگاه قرآن - مسعودى، عبدالهادى - الصفحة ٥٩ - يارى دادخواهان
سؤالگونه مىفرمايد: (وَ ما لَكُمْ لا تُقاتِلُونَ فِي سَبِيلِ اللَّهِ وَ الْمُسْتَضْعَفِينَ مِنَ الرِّجالِ وَ النِّساءِ وَ الْوِلْدانِ الَّذِينَ يَقُولُونَ رَبَّنا أَخْرِجْنا مِنْ هذِهِ الْقَرْيَةِ الظَّالِمِ أَهْلُها وَ اجْعَلْ لَنا مِنْ لَدُنْكَ وَلِيًّا وَ اجْعَلْ لَنا مِنْ لَدُنْكَ نَصِيراً)[١] «و شما را چه شده كه در راه خدا و [نجات] مستضعفان (ناتوان داشتهشدگان) از مردان و زنان و كودكان نمىجنگيد، آنان كه همواره مىگويند: پروردگارا، ما را از اين شهرى كه اهلش ستمكارند بيرون ببر و براى ما از جانب خود سرپرستى قرار ده و براى ما از سوى خود ياورى معيّن كن».
بسيارى از موضعگيرىهاى پيامبر اكرم (ص) و نبردهاى سهمگين اديان توحيدى براى تحقق همين منظور، و توصيهها و فرمانهاى متعدد اهل بيت (عليهم السلام) براى ايستادن ما در كنار مظلوم بوده است. امام على (ع) در توصيه به دو فرزند گرامىاش، امام حسن و امام حسين (عليهماالسلام) مىفرمايد:
«كونا للظالم خصما و للمظلوم عونا؛[٢]
دشمن ستمگر و ياور ستمديده باشيد» و همان امام همام به گونهاى كلى و قاعدهمند مىفرمايد:
«إذا رأيت مظلوما فأعفه على الظالم؛[٣]
هرگاه مظلومى ديدى، او را عليه ظالم يارى بده». پيامبر اكرم (ص) پاداش اين كار بزرگ را در جهان آخرت اينگونه تصوير كرده است:
«من أخذ للمظلوم من الظالم كان معي في الجنة مصاحبا؛[٤]
هركه داد ستمديده را از ستمگر بگيرد، در بهشت با من يار و همنشين است».
در رابطه تشكيليافته قهرى ميان خودمان با ظالم و مظلوم، نه به سوى ظالم بچرخيم، نه به گوشه عزلت پناه ببريم، بلكه در ميانه اين
[١]. نساء: ٧٥.
[٢]. بحار الأنوار، ج ١٠٠، ص ٩٠.
[٣]. غرر الحكم، ح ٤٠٦٨.
[٤]. كنز الفوائد، ص ٥٦.