روابط اجتماعى از نگاه قرآن - مسعودى، عبدالهادى - الصفحة ١٧٤ - كافران
اجتماعى جامعه را فراهم كرده است. آيه صدم سوره آل عمران بهروشنى و صراحت به اين مطلب پرداخته است. خداوند در اين آيه خطاب به مؤمنان مىفرمايد: (يا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا إِنْ تُطِيعُوا فَرِيقاً مِنَ الَّذِينَ أُوتُوا الْكِتابَ يَرُدُّوكُمْ بَعْدَ إِيمانِكُمْ كافِرِينَ) «اى كسانى كه ايمان آوردهايد، اگر گروهى از كسانى را كه به آنان كتاب [آسمانى] داده شده فرمان بريد، شما را پس از ايمانتان به كفر باز مىگردانند». در همين سوره، در آيه ١٤٩ مىخوانيم: (يا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا إِنْ تُطِيعُوا الَّذِينَ كَفَرُوا يَرُدُّوكُمْ عَلى أَعْقابِكُمْ فَتَنْقَلِبُوا خاسِرِينَ) «اى كسانى كه ايمان آوردهايد، اگر از كسانى كه كفر ورزيدهاند اطاعت كنيد شما را به عقب (به كفر و جهالت دوران جاهليت) باز مىگردانند، پس زيانكار خواهيد گشت». آيه، واضح و روشن مىفرمايد اطاعت از كافران، ارتداد، بازگشت به گذشته و كفر را در پىدارد و روشن است كه سرنوشت كفر و ارتداد، چيزى جز زيان نيست. افزون بر اين، آيه ٥٢ سوره فرقان نيز به همين فرمان و اطاعت تصريح مىكند: (فَلا تُطِعِ الْكافِرِينَ وَ جاهِدْهُمْ بِهِ جِهاداً كَبِيراً) «پس هرگز از كافران پيروى مكن و با الهام از اين [كتاب و منطق قوى آن] با آنها جهادى بزرگ (سرد و گرم) انجام ده»[١]. گفتنى است با همين ملاك، اطاعت از مشركان نيز نادرست است و به همين دليل اگر كسى بكوشد كه ما را به شرك بكشاند، حتى اگر پدر و مادر ما باشد، وجوب اطاعت ندارد و بلكه بايد از او سرپيچيد. قرآن با وجود سفارشهاى اكيد به
[١]. ر. ك: محمد: ٢٥( إِنَّ الَّذِينَ ارْتَدُّوا عَلى أَدْبارِهِمْ مِنْ بَعْدِ ما تَبَيَّنَ لَهُمُ الْهُدَى الشَّيْطانُ سَوَّلَ لَهُمْ وَ أَمْلى لَهُمْ)؛« همانا كسانى[ از اهل كتاب] كه پس از آنكه راه هدايت بر آنها روشن شده به پشت سر خود برگشتهاند و شيطان[ باطلها و گناهان را] در نظر آنها آراسته و در آرزوهاى دورودرازشان افكنده است».