حساب که ائمه گفتهاند: لَهُ ما فَضَلَ وَ عَلَیهِ ما نَقَصَ یعنی سادات باید در کفالت امام یا نایب امام باشند، اگر خمس کسر آمد [امام یا نایب امام] باید از جای دیگر بدهد، و اگر زیاد آمد، به آنها نمیدهد، صرف مصالح عامه مسلمین میکند.

بنابراین اشتباه است که کسی خیال کند بنا بر مذهب شیعه [١] بودجه کلانی را برای سادات قرار داده و خواستهاند سادات را به این وسیله پولدار کنند. از غیر بودجه خمس میشود غیر سید را ثروتمند کرد اما از بودجه خمس که به سید میدهند، به هیچ وجه جایز نیست آنقدر به او داد که از حد زندگی عادی و سالانهاش بیشتر باشد، و این مَثَل عوامانه که «به سید خمس میرسد ولو اینکه ناودان خانهاش طلا باشد» دروغ است. خیر، به سید خمس نمیرسد ولو اینکه ناودان خانه هم نداشته باشد، اما به شرط اینکه قدرت کار داشته باشد و بتواند کار کند و زندگیاش را اداره کند. آنچه اسلام و فقه ما میگوید و آنچه در رسالهها نوشتهاند همین است که عرض کردم نه غیر این.

پس بنا بر مذهب تشیع که دایره خمس خیلی وسیع است، اشکال امتیاز اقتصادی سادات مطرح است و عرض کردیم ائمه ما به آن جواب قاطعی دادهاند که به اصطلاح معروف مو لای درزش نمیرود. باقی میماند یک سؤال دیگر، و آن اینکه بسیار خوب، امتیاز اقتصادی برای سادات نیست ولی چرا اسلام یک حساب مخصوصی برای سادات باز کرده؟ مثلًا یک شرکت از راههای مختلف درآمدی دارد. در مقابل، مصرفهای مختلف هم دارد. قهراً وقتی که این شرکت بودجه خود را تنظیم میکند، هر مصرفی را از یک درآمد خاص تأمین بودجه میکند و اگر بخواهند مصرفی را از یک بودجه دیگر تأمین نمایند باید یک علت و ملاکی داشته باشد.

حال ما قبول کردیم که برای سادات امتیاز اقتصادی در کار نیست ولی یک امتیاز روحی و روانی یا بالاخره یک اختصاص که هست، و آن اینکه سادات فقیر اختصاصاً باید تحت نظر پیغمبر یا امام یا نایب امام اداره بشوند. زکات غیر سید به سید نمیرسد و اینها فقط از خمس میتوانند استفاده کنند. این جدایی برای چیست؟

در اینکه در اسلام بعضی احکام داریم که از مختصات سادات است شکی

[١]. عرض کردیم که خمس اهل تسنن بسیار اندک است و این سخنان در آن مطرح نیست.