ترجمه مجمع البیان فی تفسیر القرآن (مترجم- بیستونی، محمد) - الشيخ الطبرسي - الصفحة ٣٣٥ - برگزيدگان از بندگان كيانند؟
آنكه كتاب اطلاق ميشود و از آن جنس كتاب قصد ميشود، و صحيح قول اوّلست براى آنكه ظاهر لفظ كتاب اطلاق نميشود مگر بر قرآن.
(الَّذِينَ اصْطَفَيْنا مِنْ عِبادِنا) بكسانى كه اختيار كرديم و برگزيديم ايشان را از بندگانمان و معناى ارث منتهى شدن حكم است بسوى ايشان و گردانيدن بآنان چنانچه فرمود:( وَ تِلْكَ الْجَنَّةُ الَّتِي أُورِثْتُمُوها)[١] و بعضى گفتهاند: كه معنايش اورثناهم الايمان است يعنى بايشان ارث داديم بكتابهاى گذشته زيرا ميراث انتقال چيزى از قومى بقوم ديگر است، و قول اوّل صحيحتر است
برگزيدگان از بندگان كيانند؟
علماء و مفسّرين اختلاف كردهاند در كسانى كه خداى تعالى ايشان را برگزيده از بندگانش در آيه مذكوره.
جبائى گويد: مقصود پيامبران هستند كه خدا ايشان را به پيامبرى و نازل كردن كتابهايش بايشان برگزيده است.
ابى مسلم گويد: ايشان برگزيدگان داخل در قول خدا( إِنَّ اللَّهَ- اصْطَفى آدَمَ) تا قول او( وَ آلَ إِبْراهِيمَ وَ آلَ عِمْرانَ) ميباشد[٢] اراده كرده بنى اسرائيل را، گويد، براى آنكه پيامبران كتب را ارث نميگذارند بلكه علمشان را ارث مىگذارند.
ابن عباس گويد: ايشان امّت محمد ٦ هستند كه خدا ارث داده به ايشان هر كتابى را كه نازل نموده است.
و بعضى گفتهاند: ايشان علماء و دانشمندان امّت محمد ٦ هستند براى آنكه وارد شده در حديث
" العلماء ورثة الانبياء"
علماء وارث پيامبرانند.
[١]- سوره زخرف آيه: ٧٢.
[٢]- آل عمران آيه: ٣٣.