ترجمه مجمع البیان فی تفسیر القرآن (مترجم- بیستونی، محمد) - الشيخ الطبرسي - الصفحة ١٦٠ - تفسير
و بعضى گفتهاند: يعنى براى تو حلال نيست زنها از بعد از همسرانت بهترين زنانند، پس خدا و رسول او آنها را برگزيدند آنها نه (٩) نفر بودند (كه قبلا ياد شدند) تو محدود و محصور بآنها شده و از غير آنها ممنوع و از تبديل و عوض كردن آنها هم با غير آنها ممنوع ميباشى.
(وَ لَوْ أَعْجَبَكَ حُسْنُهُنَّ إِلَّا ما مَلَكَتْ يَمِينُكَ) حسن و شعبى گويند: يعنى واقع شود در دلت زيبايى و قشنگى آنها كه تلافى و مكافات نمايى مر آنها را بر اختيار كردن خدا و رسول او ايشان را و گفته شده كه زنى كه زيبائيش پيامبر را به شگفتى آورد اسماء بنت عميس بود بعد از شهادت شوهرش جناب جعفر بن ابى طالب ٧.
ضحاك گويد: يعنى كه آن حضرت منع شد از طلاق زنى كه از ميان زنانش او را برگزيده چنانچه امر شد بطلاق كسى كه اختيارش نفرمود، و امّا حرمت نكاح بر او پس نه (حرام نيست).
و بعضى گفتهاند: كه اين آيه منسوخ شده و براى او مباح بود نكاح هر كه و هر چه ميخواهد و از عايشه روايت شده كه پيغمبر ٦ از دنيا نرفت تا آنكه براى او حلال شد هر چه ميخواست از زنها و قول خدا كه فرمود (و لا ان تبدل بهنّ من ازواج) و نه اينكه تبديل نمايى از آنها بهمسرهاى ديگر پس نيز گفته شده در معناى آن اينكه در عرب مرسوم بود كه زنهاى خود را با زنهاى ديگران عوض ميكردند پس يكى از آنها زنش را ميداد بمردى و زن او را بدل از آن ميگرفت پس خدا از اين معامله جاهلى نهى فرمود.
و بعضى گفتهاند: در معناى اين آيه اگر چه زيبايى و قشنگى آن زنانى كه از جمله زنان بر تو حرام شده تو را بشگفتى آورد، و اين معنى از حضرت ابى