فقه اهل بیت علیهم السلام - فارسی - موسسه دائرة المعارف فقه اسلامی - الصفحة ٨ - احتكار آيت الله سيد كاظم حسينى حائرى
المؤمنين(ع) به مالك اشتر، ابن أبى جيد از محمد بن حسن [يعنى ابن وليد [از حميرى ] يعنىعبد اللّه بن جعفر حميرى [از هارون بن مسلم و حسن بن ظريف از حسين بن علوان كلبى از سعد بن طريف از أصبغ بن نباته از امير المؤمنين(ع)». (٥)
در اين سند ممكن است اشكالات متعددى وارد شود كهعبارت است از:
١. اشكال در وثاقت حسين بن علوان كلبى؛ زيرا دليلى بر وثاقت او جز آنچه نجاشى در باره او گفته است، وجود ندارد. نجاشى مىگويد:
حسين بن علوان كلبى مولاى قبيله بنى كلب، اهل كوفه و عامى مذهب است، برادرش حسن نام دارد و كنيه او أبا محمد مىباشد. او ثقه است و هر دو از امام صادق(ع) روايت كردهاند. حسن كتابى ندارد و به ما نزديكتر و سزاوارتر است. (٦)
اگر در اين نقل، توصيف به وثاقت، به حسن، بازگردد نه حسين، در اين صورت هيچ دليلى بر وثاقت حسين بن علوان وجود نخواهد داشت.
مىتوان با استناد به دو قرينه از اين اشكال جواب داد: نخست آنكه توصيف به وثاقت در شرح حال حسين آمده است پس مناسب است كه مربوط به حسين باشد. دوم آنكه توصيف حسن در عبارت پايانى آمده كه «حسن به ما نزديك تر و سزاوارتر است» پس توصيف به وثاقت مربوط به حسين خواهد بود.
٢. وثاقت سعد بن طريف نيز دچار اشكال است؛ زيرا هر چند شيخ طوسى او را «صحيح الحديث» توصيف كرده است (٧)، اما نجاشى در باره او مىگويد: «او شناخته شده و مورد انكار است» (٨). با تعارض اين دو نقل و تساقط آنها، دليلى بر
(٥) الفهرست، ص٨٥؛ معجم رجال الحديث، ج٤، ص١٣٢.
(٦) رجال النجاشى، ص٥٢.
(٧) رجال الطوسى، ص١١٥.
(٨) رجال النجاشى، ص١٧٨.