فقه اهل بیت علیهم السلام - فارسی - موسسه دائرة المعارف فقه اسلامی - الصفحة ١٦١ - بررسىهاى فقهى قابل طرح در تجارت الكترونيك حسين حلبيان
شرعيه يا متشرعيه ندارد و تعاريفى كه در كتابهاى فقهى و شرعى براى آن بيان شده، براى تبيين همان حقيقت عرفى بيع است.
شيخ انصارى(ره) نيز مىفرمايد: «ثم الظاهر اََنَّ لفظ البيع ليس له حقيقةً شرعيَّة و لا متشرعيَّة، بل هو باقٍ على معناه العرفى، كما سنوضّحه إنشاء اللّه تعالى». (١٧)
وى در اين عبارت بيان مىدارد كه واژه «بيع» در شرع همچنان بر معناى عرفى باقى است و به معنايى غير از آنچه در بين مردم شناخته شده، در نيامده است.
سپس در تعريف آن مىفرمايد: «فالاولى تعريفه بأنه انشاء تمليك عينٍ بمالٍ».
بيع عبارت است از «ايجاد اعتبارى مالكيت بخشى كالايى در مقابل مالى».
قانون مدنى نيز بيع را «تمليك عين به عوض معلوم» مىداند. (١٨)
با توجه به تعاريف سنتى بيع و تعريفى كه از تجارت الكترونيك بيان شد، مىتوان بيع الكترونيك را اين گونه تعريف كرد :«مبادله عين به مال به كمك سامانههاى رايانهاى»، البته بايد توجه داشت كه امروزه در دنياى ديجيتال و فضاى اينترنتى، بسيارى از خدمات ديجيتالى و برنامههاى نرمافزارى كه عينيت خارجى ندارند، فروخته مىشوند، مثل اطلاعات، نرمافزارها و آفريدههاى هنرى.
٢. مراحل بيع سنتى و الكترونيك
مراحل بيع سنتى :
١. مساومه (گفتگوهاى پيش از قرارداد)؛
٢. ايجاب؛
(١٧) كتاب المكاسب، كتاب البيع، ج٣، ص١٠.
(١٨) قانون مدنى، ش٣٣٨.