حدیث حوزه - حدیث حوزه - الصفحة ١٠٦ - «مدارا» و نقش آن در تحکیم و رشد خانواده علی

در زندگی مشترک می‌تواند مرد را به سمت مدارای با او بکشاند. تحكم بر زن، نه تنها ماية پيشرفت و بهبود زندگى نمى‌شود، بلكه در روحية او و ديگر اعضاى خانواده اثر منفی می‌گذارد. امام سجاد٧ دربارة حق همسر بر مرد مي‌فرمايد:

وَ أَمَّا حَقُ‌ الزَّوْجَةِ فَأَنْ‌ تَعْلَمَ‌ أَنَ‌ اللَّهَ‌ عَزَّ وَ جَلَ‌ جَعَلَهَا لَكَ‌ سَكَناً وَ أُنْساً فَتَعْلَمَ أَنَّ ذَلِكَ نِعْمَةٌ مِنَ اللَّهِ عَزَّ وَ جَلَّ عَلَيْكَ فَتُكْرِمَهَا وَ تَرْفُقَ بِهَا وَ إِنْ كَانَ حَقُّكَ عَلَيْهَا أَوْجَبَ فَإِنَّ لَهَا عَلَيْكَ أَنْ تَرْحَمَهَا؛[٣٥١] حقّ زن اين است كه بدانى خداوند بزرگ، او را ماية آرامش و انس تو قرار داده و اين نعمتى است از جانب خدا بر تو؛ پس بايد او را بزرگ دارى و با وى به نرمى رفتار كنى. گرچه حقّ تو بر او واجب‌تر است، ولى بر توست كه با او مهربان باشى.

مرد با مدارا کردن می‌تواند فضايی آرام، صميمي و اطمينان‌بخش در خانه ایجاد کند. بدخلقيِ وی باعث دل‌زدگي همسر شده و درشت‌گويي، بدزباني و سخت‌گيري، فرد مقابل را به عكس‌العمل وادار مي‌كند. این‌جاست که رسول اکرم٩ می‌فرماید: «سازگاری، نيمى از زندگی است.»[٣٥٢] مدارا با همسر نه تنها فواید دنیوی فراوانی به همراه دارد، بلکه دارای فواید اخروی نیز هست. پيامبراعظم٩، صبر بر بداخلاقیِ همسر را موجب پاداشی همانند پاداش ایوب نبی٧ دانسته است.[٣٥٣]

زن یکی از ارکان مهم خانواده است؛ او هرچه بیشتر رشد کند و موانع کمتری در مسیر پیشرفتش باشد، سلامت و آسایش خانواده بیشتر خواهد بود. زنی که احساس حقارت کند، نمی‌تواند فرزندان بالنده‌ای تربیت نماید. رشد زن، او را به ادامة زندگی در کنار شوهرش امیدوار کرده و استحکام بنیان‌های خانوادگی را رقم خواهد زد.

نتیجه‌گیری

«مدارا» به معنای «نرم‌خویی» است. «لین» و «رفق» پرکاربردترین مشابهات مدارا هستند و «منازعه»، «لجاجت»، «عنف» و «خشونت» از متضادهای پراستفادة آن. این خُلق پسندیده در تحکیم روابط افراد و استحکام بنیان خانواده و رشد آن، نقش کلیدی