توضيح المباني في شرح مختصر المعاني - ذهنی تهرانی، سید محمد جواد - الصفحة ٣٦٨ - ابتداء و شرح آن

چيزى كه موجب تطيّر و زدن فال بد است اجتناب كند همچون اين كلام:

موعد احبابك بالفرقة غد (زمان وعده دوستان به جدائى فردا ميباشد).

اين عبارت مطلع قصيده‌اى است از ابن مقاتل ضرير كه آن را براى داعى علوى انشاء نموده وى پس از آنكه قصيده را خواند داعى علوى آنرا بفال بد گرفت و باو گفت:

موعد احبابك يا اعمى نه موعد احبابى تو داراى حالى بد و قبيح مى‌باشى.

پس كلام مزبور باعتبار اينكه قائلش در مقام مدح از چيزى كه موجب تطيّر است اجتناب نكرده داراى حسن ابتداء نمى‌باشد.

سپس شارح گويد:

بهترين ابتداء آنستكه با مقصود متكلّم مناسب بوده يعنى مشتمل باشد بر اشاه داشتن بآنچه كلام بخاطرش آورده شده و اصطلاحا مناسب بودن ابتداء با مقصود را براعت استهلال خوانند.

براعت مشتق است از [برع الرّجل‌] يعنى مرد بر اصحاب و يارانش در علم يا غير آن برترى يافت و بهرصورت مثال آن هم‌چون قول ابى محمّد خازن: