٤٩٥٦.امام باقر عليه السلام ـ درباره آيه : «بگو : او خداى يگانه است» : «هُوَ (او) » ، نامى پوشيده است كه [با آن] به غايبى اشاره شده و «هاء» ، آگاهى دادن به معنايى ثابت و «واو» ، اشاره به پنهان ماندن از حواس است ، همچنان كه گفتار تو : «هذا (اين) » ، اشاره به پيدا در نزد حواس است . [نزول آيه] از آن رو بود كه كافران با حرف اشاره[ى مخصوص موجودِ ]پيداى قابل ادراك، خدايان خود را نشان دادند و گفتند : اينها خدايان محسوس [و] دريافت شده ما با ديده ها هستند . پس تو [نيز] ـ اى محمّد ـ به خدايت كه به سوى او مى خوانى، اشاره كن تا او را ببينيم و دريابيم و در او سرگشته نشويم. پس خداى والا و بلندپايه ، فرو فرستاد : «بگو : او خداى يگانه است» . پس «هاء» ، تثبيتى براى [ حقيقت ] ثابت و «واو» ، اشاره به پنهان بودن از دريافت ديده ها و تماس حواس است.

٤٩٥٧.امام زين العابدين عليه السلام ـ به جابر ـ: اى جابر ! آيا مى دانى شناخت چيست؟ شناخت، اثبات يكتاپرستى در مرحله اوّل و سپس ، شناخت معانى [١] در مرحله دوم است ... . امّا اثبات يگانه پرستى ، شناخت خداى ديرينه ناپيدايى است كه انديشه ها او را در نمى يابند و او انديشه ها را در مى يابد و اوست ريزبينِ آگاه . او نهانى باطن است كه او را در خواهى يافت، آن سان كه خود را وصف كرده است ... .

٤٦ / ٢

ناپيداى شاهد

٤٩٥٨.امام صادق عليه السلام : خدايا! ... تو خدايى. جز تو خدايى نيست؛ ناپيداىِ شاهدى.

[١] آن گونه كه در ادامه حديث آمده، مراد از معانى، ائمّه عليهم السلام هستند (ر.ك : بحار الأنوار : ج ٢٦ ص ٩٤) .