وسوسه های شیطانی و راه های مقابله با آن از دیدگاه قرآن کریم - ایزدی، عباس - الصفحة ١٦٢ - مراحل یقین
آنطور که از رواِیات بر مِیآِید خداوند متعال راحتِی و آساِیش را در مقام ِیقِین و رضا قرار داد و حزن و غم را در شک و ناخشنودِی[١].
ِیقِین به انسان آرامش جسمِی و روحِی مِیدهد و او را از تشوِیش و اضطراب حفظ مِیکند. بر حسب ظاهر آِیات و رواِیات ِیقِین داراِی مراتبِی سهگانه است هر چند به نظر ما احتمال دارد بگوِیِیم ِیقِین ِیک مرتبه بِیشتر ندارد ولِی اِین اوهام و وسوسهها و مداخله قوه واهمه است که سبب مِیشود نمود و بروز ِیقِین و اثر آن در بعضِی وقتها کمرنگ باشد.
١. مرتبه اول:
علم الِیقِین: و آن اِین است که از راه دلائل مختلف به چِیزِی اِیمان بِیاورد و آن را تصدِیق کند و به ِیک معنِی از معلول پِی به علت ببرد مثلاً با مشاهده دود ِیقِین پِیدا مِیکند پشت دِیوار آتش است. اِین ِیقِین علمِی است.
قرآن در سوره تکاثر مِیفرماِید:
)كَلا لَوْ تَعْلَمُونَ عِلْمَ الْيَقِينِ * لَتَرَوُنَّ الْجَحِيمَ([٢]؛
«چنِین نِیست (که مِیپندارِید و فخر و مباهات مِیکنِید) اگر شما علم ِیقِینِی به آخرت داشتِید قطعاً جهنم را مِیبِینِید».
علامه طباطباِیِیS مِیفرماِید:
«ِیقِین علمِی است که شک و رِیب در آن مداخله ندارد و اِین رؤِیت آتش جهنم در دنِیا رؤِیت قلبِی و از آثار ِیقِین است و خداوند مِیفرماِید اگر علم ِیقِینِی به آخرت مِیداشتِید ِیقِین شما به جهنم باعث مِیشد از فخر و مباهات خوددارِی کنِید. اما اِین
[١]. همان، ص ١٣٥-١٣٧.
[٢]. التکاثر / ٥-٦.