وسوسه های شیطانی و راه های مقابله با آن از دیدگاه قرآن کریم - ایزدی، عباس - الصفحة ١٣٨ - سیر و سلوک عرفانی

رعاِیت تقوا و امتثال اوامر و نواهِی پروردگار بِی‌ارتباط با تعلِیم و ِیاد دادن حقاِیق نِیست وقتِی انسان خواست حقاِیق را بداند و لِیاقت باطنِی و صفاِی باطن داشت خداوند معارف و حقاِیق را به او تعلِیم مِی‌دهد.

سِیر و سلوک عرفانِی

راه تقوا و صفاِی نفس و به خود پرداختن براِی برطرف کردن کدورت‌هاِی قلبِی، غِیر از راه طبِیعِی و عادِی براِی پِیداِیش علم و معرفت است که از راه ابزار و وسائل ظاهرِی و استاد و مدرسه و کتاب و تجربه و تعلِیم و تعلّم صورت مِی‌گِیرد. راه معنوِی و سِیر و سلوک عرفانِی از راه تقوا و تصفِیه باطن با راه طبِیعِی و عادِّی از زمِین تا ‌آسمان فرق دارد و آن‌چه را از راه عادِی مِی‌دانِیم با چِیزهاِیِی که از راه صفاِی باطن به دست مِی‌آورِیم خِیلِی با هم فرق دارند زِیرا راه معنوِی راه وصول و شهود است و راه عادِّی و طبِیعِی راه دانستن و معلومات پِیدا کردن و درک مفهومِی و علم حصولِی است که شاِید به حد وصول و شهود عرفانِی که علم حضورِی است، نرسد.

در بعضِی احادِیث مِی‌خوانِیم:

«لِیس العلم فِی السّماء فِینزل بکم و لا فِی الارض فِینبت لکم، بل هو مکنون فِیکم، تخلّقوا باخلاق الروحانِیِین حتِی ِیظهر لکم[١]؛ علم در آسمان نِیست، پس بر شما نازل شود و در زمِین نِیست پس بر شما بروِید بلکه علم نهفته در وجود شماست. اخلاق روحانِیِین و موجودات غِیرمادِّی را پِیدا کنِید (خود را از اسارت طبع و طبِیعت و پرده‌ها و حجاب‌هاِی عالم ماده و کدورات نفسانِی) تا علم حقِیقِی براِیتان ظاهر شود».

[١]. التحقِیق فِی الامامة و شئونها، ص١٢٤، عبداللطِیف بغدادِی و العلم و الحکمۀ فِی الکتاب و السنّة، ص٣٦، محمد رِی شهرِی.