وسوسه های شیطانی و راه های مقابله با آن از دیدگاه قرآن کریم - ایزدی، عباس - الصفحة ١٤٩ - شیخ اشراق و طریقه مجاهدت

وقتِی کارشناس براِی قضاوت آمد پرده را کنار زدند، وقتِی کارشناسِی کرد دِید هر نقشِی در دِیوار نقاشان چِینِی است در دِیوار نقاشان هندِی هم هست به اضافه اِین که از جلوه و جلاِی خاصِی نِیز برخوردار است و تمام نقش‌ها و زِیباِیِی‌هاِی دِیوار چِینِی‌ها در اِین دِیوار هندِی‌ها که مانند آ‌ِینه‌اِی صاف و باجلا بود منعکس شده بود لذا قضاوت کرد اِین دِیوار نقاشِی ‌آن بهتر است.

اِین مثلِی است براِی روشن شدن نظرِیه اشراقِیون که راه رسِیدن به حقاِیق و اشراقات و تابش‌هاِی نور الهِی را تزکِیه نفس و صفاِی باطن مِی‌دانند که در اِین صورت حقاِیق و معارف در آن نقش مِی‌بندد.

فعلاً بحث ما مربوط به بررسِی و نقد و نظر درباره مشرب‌هاِی فلسفِی نِیست همِین اندازه خواستم بگوِیم راه رسِیدن به حقاِیق و معارف منحصر به فکر و نظر و استدلال و استاد دِیدن نِیست و ممکن است انسان از راه تهذِیب نفس و رِیاضت و مجاهدت نِیز به حقاِیق دست ِیابد و از قرآن کرِیم به دست مِی‌آِید راه دِیگرِی هم غِیر از تعلِیم و تعلّم هست که همِین راه است و اساساً وحِی از همِین باب مِی‌باشد. وحِی ِیک جور درِیافتِی است که مربوط به استاد دِیدن و تجربه و چِینش صغرِی و کبرِی نِیست.

در هر صورت راه درک معارف منحصر به نظر و استدلال نِیست و ِیکِی از راه‌ها نِیز راه تصفِیه باطن و تزکِیه نفس است که زمِینه اشراقات و فِیوضات الهِی را فراهم مِی‌سازد و نمونه کامل آن وحِی و درجه پاِیِین‌تر از آن الهام است.

علامه طباطباِیِیS مِی‌فرماِیند:

وحِی ِیک شعور مرموزِی است که غِیر از اِین شعور فکرِی است که از راه فکر و اندِیشه و استدلال به دست مِی‌آِید[١].

از مباحث گذشته نتِیجه مِی‌گِیرِیم: تقوا و پرهِیزکارِی و صفاِی نفس دو تا نقش دارد ِیکِی اِین که تقوا باعث مِی‌شود معلومات و دانستنِی‌هاِیِی که از پِیامبران و امامانF و اساتِید و بزرگان آموخته‌اِیم و ِیا در اثر تحقِیق و مطالعه و تجربه

[١]. المِیزان، ج٢، چاپ دارالکتب، ذِیل آِیه ٢١٣ سورۀ بقره، بحث اجتماعِی، ص١٥٩.