درخشان پرتوى از اصول كافى - حسينى همدانى نجفى، محمد - الصفحة ٨ - حديث اول توحيد از اصول كافى

شرح حديث شريف بامام صادق ابو عبد اللَّه عليه السّلام منتهى مى‌شود فرمود امير مؤمنان على عليه السّلام هنگامى كه مردم را ترغيب مى‌فرمود كه بجنگ معاويه بار دوم قيام نمايند و آنان را بسيج مى‌نمود كه بصحنه جنگ شتاب نمايند خطبه‌اى در حال ايستاده انشاء نمود فرمود.

قوله عليه السّلام‌: الحمد للَّه الواحد الاحد الصمد المتفرد

آغاز بحمد و ثناء و مدح ساحت كبريائى سخن و خطبه خود را زينت بخشيد حمد و مدحى كه شايسته مقام كبريائى است و استحقاق ذاتى حمد و مدح از نعمتها اختصاص بساحت او دارد و حمد را بالف و لام جنس و لام اختصاص ذكر نموده كه صريح بآنست كه مطلق حمد و مدح اختصاص بآفريدگار منعم حقيقى دارد در اثر اتصاف بكمالات ذاتى و برائت و تنزه از نواقص امكانى و نيز از نظر اينكه در عالم آنچه از خيرات و كمالات و آثار خير و نيك است رشحه‌اى از فيوضات ساحت كبريائى او است.

زيرا هر منعم جز او انعام و فيض او با اينكه از جانب آفريدگار مى‌باشد ولى بر حسب طبع غرض از انعام جلب نفع و يا دفع ضرر و طلب مدح و ثناء و يا تحصيل اجر و ثواب است.