روابط اجتماعى از نگاه قرآن - مسعودى، عبدالهادى - الصفحة ١٣٣ - نجوا نكردن

رسول‌الله (ص) به گونه‌اى مطلق دراين‌باره مى‌فرمايد:

«لا تفحش في مجلسك لكي يحذروك بسوء خلقك، ولا تناج مع رجل وأنت مع آخر؛[١]

در جايى كه نشسته‌اى، وقاحت به خرج نده تا مردم به دليل اخلاق بدت از تو حذر كنند و وقتى كسى كنار تو نشسته است با ديگرى درگوشى سخن مگو». امام صادق (ع) دراين‌باره به پيروى از پيامبر اكرم (ص) فرموده است:

«إذا كان القوم ثلاثة فلا يتناجى منهم اثنان دون صاحبهما، فإن ذلك [م‌] ما يحزنه ويؤذيه؛[٢]

هرگاه جمع سه‌نفره‌اى بود، نبايد دو نفرشان جدا از دوستشان با هم درگوشى صحبت كنند؛ زيرا اين كار مايه ناراحتى و آزار او مى‌شود».

گفتنى است آداب ديگر مجلس نيز قابل توجه است؛ مانند آنكه در اوصاف پيامبر اكرم (ص) آورده‌اند كه هيچ‌گاه ديده نشد كه پايش را در جلوى همنشين خود دراز كند، اما چون بحث ما گونه‌اى بحث تفسيرى و نه حديثى است، تنها به اين سخن امام سجّاد (ع) اكتفا مى‌كنيم و به اين بحث مى‌پردازيم كه با چه كسانى همنشينى كنيم و اين ارتباط كوتاه‌مدت را با چه كسانى برقرار كنيم و در چه مجالسى شركت جسته و در چه مجالسى شركت نكنيم. سخن امام سجاد (ع) چنين است:

أما حق جليسك: فأن تلين له جانبك، وتنصفه في مجازاة اللفظ، ولا تقوم من مجلسك إلا بإذنه، ومن يجلس إليك يجوز له القيام عنك بغير إذنك، وتنسي زلاته، وتحفظ خيراته، ولا تسمعه إلا خيرا؛[٣]

[١]. ميزان الحكمة، ح ٢٣٧٠.

[٢]. همان، ح ٢٠٠٣١.

[٣]. همان، ح ٢٤٢٢.