ترجمه مجمع البیان فی تفسیر القرآن (مترجم- بیستونی، محمد) - الشيخ الطبرسي - الصفحة ٤٠٣ - اعراب آيات
نكرده است).
روايت شده است كه پيامبر ٦ اين اشعار را هميشه ميخوانده است، (لا الما) بمعنى (لم يلمّ) است، و اعشى باهله شاعر گفته است:
|
(تكفيه حذة فلذان الم بها |
من الشواء و يروى شربه الغمر) |
|
اجنّه- جمع جنين است، روبه شاعر گفته است:
|
(اجنة فى مستكنات الحلق) |
يعنى: (جنينهايى در نهانگاهاى رحم).
و عمرو بن كلثوم گفته است:
|
(و لا شمطاء لم يترك شقاها |
لها من تسعة الا جنينا) |
|
كه اينجا جنين بمعنى مدفون در قبرش ميباشد.
اكدى- يعنى عطاء و بخشش خود را قطع نمود همانگونه كه آب در اثر رسيدن به زمين سخت قطع ميشود، و اين لغت از (كدية الركية) گرفته شده است كه بمعنى (صلابت و سختى چاه) است، هنگامى كه مقنى به آن سختى رسيد از آب نااميد ميشود، گفته ميشود (اكدى) هنگامى كه بآن سختى برسند، و نيز گفته ميشود (كديت اظفاره) هنگامى كه ناخنهايش كند شود، (كدى النبت) هنگامى كه گياه شادابى خود را از دست دهد، و رشدش متوقف شود، و اصل در تمام اين لغات يكى است.
اعراب آيات:
اللمم-( إِلَّا اللَّمَمَ) منصوب است بنا بر آنكه استثناء باشد از الاثم و الفواحش زيرا لمم درجه نازلتر از اثم و فواحش است، ولى از جنس آنها است.
(إِذْ أَنْشَأَكُمْ)- عامل در اذ قوله (اعلم بكم) است.
(فِي بُطُونِ أُمَّهاتِكُمْ)- جايز است متعلق باشد بخود اجنه، و تقديرش چنين خواهد شد: اذ انتم مستترون فى بطون امهاتكم، و نيز جايز است كه متعلق باشد به محذوف كه صفت براى (اجنه) باشد.