ترجمه مجمع البیان فی تفسیر القرآن (مترجم- بیستونی، محمد) - الشيخ الطبرسي - الصفحة ٢٩ - معنى آيات

علىّ بن ابراهيم گويد: جنّيان خدمت رسول خدا ٦ آمدند و به او ايمان آوردند، و حضرت رسول ٦ احكام اسلام را به آنان تعليم فرمود، و خدا سوره جن را نازل كرد (قُلْ أُوحِيَ إِلَيَّ أَنَّهُ اسْتَمَعَ نَفَرٌ مِنَ الْجِنِ‌) ...) و هميشه به خدمت حضرت پناه مى‌آوردند، و از اينجا معلوم مى‌شود كه حضرت محمّد ٦ همانگونه كه مبعوث بر انسانها بوده است مبعوث بر جنّيان هم بوده است، و خداوند پيش از آن حضرت هيچ پيامبرى را بر انس و جن مبعوث نفرموده است.

(وَ مَنْ لا يُجِبْ داعِيَ اللَّهِ فَلَيْسَ بِمُعْجِزٍ فِي الْأَرْضِ) يعنى: كسى كه به پيامبر خدا ٦ ايمان نياورد نمى‌تواند خدا را عاجز نمايد و از چنگ او فرار كند.

(وَ لَيْسَ لَهُ مِنْ دُونِهِ أَوْلِياءُ) يعنى: و يارانى كه او را از عذاب خدا حفظ كند ندارد، و مى‌توان گفت كه اين قسمت از آيه از كلام الهى است كه ابتداء بيان شده است.

(أُولئِكَ) يعنى: آنان كه به دعوت رسول خدا ٦ پاسخ مثبت نميدهند.

(فِي ضَلالٍ مُبِينٍ) در گمراهى آشكارى هستند.

آن گاه خداوند با اشاره به قدرتش بر زنده نمودن اموات و بازگشت دوباره مى‌فرمايد:

(أَ وَ لَمْ يَرَوْا) يعنى: آيا نمى‌دانند.

(أَنَّ اللَّهَ الَّذِي خَلَقَ السَّماواتِ وَ الْأَرْضَ) آن خدايى كه آسمانها و زمين را به وجود آورده.

(وَ لَمْ يَعْيَ بِخَلْقِهِنَّ) و در آفرينش آنها هيچ نوع خستگى و رنجى نديد، و از آفرينش آنها هم عاجز نبود، گفته مى‌شود: (عيى فلان بأمره) يعنى: فلانى راه بكار خود نبرد، و نتوانست آن را انجام دهد.

(بِقادِرٍ) باء در آن زائده است، و محل قادر رفع است كه خبر آن باشد.