ترجمه مجمع البیان فی تفسیر القرآن (مترجم- بیستونی، محمد) - الشيخ الطبرسي - الصفحة ٢٦٣ - اعراب آيات
|
(أ لم تر أنى كلّما جئت طارقا |
وجدت بها طيبا و ان لم تطيّب[١] |
|
. كه به مفرد بازگشته است، چون در اوّل كلام هم واحد بوده كه در لفظ تثنيه آمده است.
باز شعر ديگرى سروده مىگويد:
|
(خليلىّ قوما فى عطالة فانظروا |
أنارا ترى من نحو ما بين أم برقا[٢] |
|
. كه گفته است ترى و نگفته است تريا.
٢- علّت تثنيه آوردن القيا آنست كه دلالت بر تكثير كند، مثل اينكه گفته است الق، الق و ضمير تثنيه آورده است تا دلالت بر تكرير فعل كند، و اين به علّت شدّت ارتباط فاعل به فعل است، بطورى كه هر كدام از آن دو مكرّر شوند مثل آن است كه دوّمى مكرّر شده است، و اين قول مازنى است، و در نظر او آيه
|
(قال ربّ ارجعون) |
هم از اين قبيل است كه ارجعون جمع بسته شده است تا دلالت بر تكرير كند، مثل اينكه گفته است: (ارجعنى ارجعنى ارجعنى) و مانند آن است كه قول امرئ القيس شاعر كه گفته:
|
(قفا نبك من ذكرى حبيب و منزل) |
و مانند آن كه مثل آن است كه دو بار گفته است: قف قف.
[١]- كه در دو بيت اول خليلى و انكما تثنيه آمده است اما در بيت سوم ا لم تر به صيغه مفرد آمده است.
[٢]- عطاله كوهى است بلند در سوده از ديار بنى سعد، و در لسان العرب بدين شكل آمده است:
( أ نارا ترى من ذى ابانين أم برقا) و ما بين اسم محلى است.