فقه اهل بیت علیهم السلام - فارسی - موسسه دائرة المعارف فقه اسلامی - الصفحة ١٣ - احتكار آيت الله سيد كاظم حسينى حائرى
سكونى در روايتى از امام صادق(ع) از پدرانش از پيامبر(ص) نقل كرده كه فرمود:
الْحُكْرَةُ فِي سِتَّةِ أَشْيَاءَ فِي الْحِنْطَةِ وَ الشَّعِيرِ وَ التَّمْرِ وَ الزَّيْتِ وَ السَّمْنِ وَ الزَّبِيبِ؛ (٢١)
احتكار در شش چيز است: در گندم، جو، خرما، زيت (نوعى روغن)، روغن، كشمش.
شيخ صدوق در روايت مرسل از رسول خدا(ص) نقل كرده كه فرمود:
لَا يَحْتَكِرُ الطَّعَامَ إِلَّا خَاطِئ؛ (٢٢)
طعام را جز خطاكار احتكار نمىكند .
روايت ديگر، موثق اسماعيل بن ابى زياد، يعنى سكونى است كه شيخ با سند صحيح از او نقل كرده است. در اين روايت آمده است كه امام صادق(ع) فرمود:
لَا يَحْتَكِرُ الطَّعَامَ إِلَّا خَاطِئٌ؛ (٢٣)
طعام را احتكار نمىكند جز خطاكار.
شيخ انصارى مىگويد:
ظاهراً هيچ اختلافى در ثبوت احتكار در غلات چهار گانه(گندم، جو، خرما و كشمش) به اضافه روغن وجود ندارد. در كشف الرموز و سرائر ادعاى اجماع شده است و در مجمع الفائده آمده است كه در آن اختلافى نيست. روغن زيتون در چند روايت ذكر شده و شيخ صدوق و علامه حلى در تحرير آن را به اين موارد ملحق كردهاند. علامه مىگويد در مورد آن روايت حسن داريم و شهيد اول و دوم و محقق ثانى به آن فتوا دادهاند و از كتاب ايضاح
(٢١) همان، ح٤٢٥، ح١٠.
(٢٢) همان، ح٨.
(٢٣) همان، ص٤٢٧، ح١٢.