تفسير هدايت - المدرسي، السيد محمد تقي - الصفحة ٢٥٨ - نبرد با نزديكترين دشمن

شرح آيات

نبرد با نزديكترين دشمن‌

[١٢٣] هنگامى كه امت اسلامى در تصميم‌گيرى به جنگ با دشمن استقلال رأى و عمل داشته باشد نخست به قتال آن دشمن كه نزديكتر است خواهد پرداخت سپس به نبرد دشمن دورتر. چنان كه در اين آيه فرمان شده است

يا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا قاتِلُوا الَّذِينَ يَلُونَكُمْ مِنَ الْكُفَّارِ وَ لْيَجِدُوا فِيكُمْ غِلْظَةً اى كسانى كه ايمان آورده‌ايد با كافرانى كه نزديك شمايند جنگ كنيد.

تا در شما شدت و درشتى ببينند.» چنين امتى، به سبب احساس خطر راه ملايمت در پيش نمى‌گيرد بلكه همواره در برابر خطر نزديك شدت و سختى بيشتر مى‌يابد زيرا او يك امت مستقل است و به كرامت و اصالت خويش پشتگرم، به گونه‌اى كه هيچ كس را ياراى آن نيست در عزم جزم او رخنه‌اى پديد كند.

خداى تعالى مؤمنان را وعده مى‌دهد كه چون چنين باشند يعنى در عين شدت و درشتى از ضوابطى كه خداوند براى آنان معين كرده تجاوز نكنند و عامل طمع يا غرور سبب كينه‌توزى و پيكار آنان با دشمن نباشد و پرهيزگارى ورزند همانا خداوند همواره با آنان خواهد بود.

وَ اعْلَمُوا أَنَّ اللَّهَ مَعَ الْمُتَّقِينَ‌ و بدانيد كه خدا با پرهيزگاران است.» اما امتى كه از حيث روحى ناتوان باشد و از تهديد ديگران بهراسد همواره/ ٣٠٧ با دشمن ناتوانتر و دورتر كه از آن احساس خطرى نمى‌كند دم از پيكار مى‌زند.

مسلمانان در آن هنگام در زمره توانايان بودند آهنگ جنگ با روميان داشتند زيرا از سوى آنان احساس خطر مى‌كردند خطرى كه مستقيما متوجه آنان بود.

پس به نبرد تبوك و موته درآمدند. آنان براى آن كه با ايرانيان پيكار كنند با روميان راه مسالمت نپيمودند و نگفتند كه روميان از حيث دين به ما نزديكتر از ايرانيان هستند.

زيرا روميان مسيحى‌اند و ايرانيان مجوس ولى امروز كه مسلمانان يا لا اقل بعضى از