تفسير هدايت - المدرسي، السيد محمد تقي - الصفحة ٢٣٥ - اساس و اهداف مسجد
رؤساى قبايل نژادپرست. مسلما هدف چنين مسجدى جز زيان رساندن به مستضعفان و تسلط بر مردم آن هم به نام دين، نخواهد بود.
وَ كُفْراً وَ تَفْرِيقاً بَيْنَ الْمُؤْمِنِينَ و ميانشان كفر و تفرقه اندازند.» محتوى چنان مسجدى از جنبه ايدئولوژى و فرهنگى كفر به خدا و به ارزشهاى دين است هر چند كه در آنجا نماز هم اقامه شود. زيرا نماز اينان ضد نماز حقيقى است و اقامه شعايرشان هدفى جز اعاده حكومت مستكبران ندارد و از آن جز كفر و ضلالت نزايد.
در مسجد اينان ميان فقيران، و مستضعفان و مهاجران از مكّه و ميان اغنيا و رؤساى قبايل و سران منافقان كه از مردم مدينه بودند فرق نهد در حالى كه اصل و اعتبار مسجد در اين است كه ميان همه افراد آن مساوات و برابرى برقرار باشد.
وَ إِرْصاداً لِمَنْ حارَبَ اللَّهَ وَ رَسُولَهُ مِنْ قَبْلُ و تا براى كسانى كه مىخواهند براى خدا و پيامبرش جنگ كنند كمينگاهى باشد.» شايسته است كه مسجد خاستگاه نيروهايى باشد صادق در دفاع از اسلام.
ولى اين مسجد مجمع جماعات منافقان بود و همه تلاش آنها نه دفاع از اسلام بلكه گردآوردن نيروهايى بود براى محاربه با خدا و رسول او.
بنا كنندگان و ساكنان اين مسجد و هر مسجد ديگرى كه چنين خصايصى داشته باشد ادعا مىكنند كه قصد بدى ندارند، بلكه هدفشان مقدس است و مىخواهند بهترين زندگى را براى مردم فراهم آورند يا از حقوق بشر حمايت كنند يا از آزادى و استقلال نگهدارى كنند.
وَ لَيَحْلِفُنَّ إِنْ أَرَدْنا إِلَّا الْحُسْنى وَ اللَّهُ يَشْهَدُ إِنَّهُمْ لَكاذِبُونَ آن گاه سوگند مىخورند كه ما را جز نيكوكارى قصدى نبوده است خدا گواهى مىدهد كه دروغ مىگويند.»
/ ٢٧٩
اساس و اهداف مسجد
[١٠٨] خداى تعالى پيامبرش را از اقامه نماز در چنين مسجدى نهى