گفتارهای معنوی - مطهری، مرتضی - الصفحة ١٤٤

توبه او قبول نیست ، و همچنین سر اینکه در عالم آخرت توبه‌ای نیست ، همینها بود که برای شما عرض کردم . ازاینها چه نتیجه‌ای باید بگیریم ؟ سخن علی را : « الیوم عمل » از فرصت باید استفاده کنیم ، از آن کسانی‌ نباشیم که توبه راتأخیر می‌اندازند به حساب اینکه وقت باقی است . خدا می‌گوید : « یعدهم و یمنیهم و ما یعدهم الشیطان الا غرورا » [١] این‌ وعده‌ها که : دیر نمیشود ، هنوز از عمر ماخیلی باقی است ، هنوز یک گل از صد گل ما باز نشده است ، وعده‌های شیطانی است ، فریبهای نفس اماره است‌ ، انسان نباید توبه را تأخیر بیندازد . مقدمه من تمام شد ، حالا وارد سخن‌ علی ( ع ) بشویم : وقتی که آن شخص در حضور مبارک علی ( ع ) استغفار کرد و علی ( ع ) احساس کرد که او معنی و حقیقت و اوج استغفار را نمی‌داند ، با تعرض به‌ او فرمود : « ثکلتک امک ا تدری ما الاستغفار ؟ الاستغفار درجة العلیین » [٢] ای‌ خدا مرگت بدهد ! ، ای مادرت به عزای توبنشیند وبگرید ! تو لفظ استغفار را می‌گوئی ؟ اصلا می‌دانی که حقیقت استغفار چیست ؟ استغفار درجه علیین‌ است . علیین یعنی مردمی که در آن درجات بالا ازمقامات قرب قرار گرفته‌اند . بعد فرمود : استغفار و توبه یک کلمه است بر اساس شش پایه‌ . این شش پایه راکه علی ( ع ) بیان کرده است ، علما اینطور درک‌ کرده‌اند که دو تا ازاینها رکن و اساس توبه ، دو تای دیگر شرط قبول توبه‌ ( یعنی دو تا ماهیت توبه را تشکیل میدهند و دو تای دیگر