نقش رهبرى در سرنوشت ملتها جاى انكارى ندارد؛ زيرا هر ملتى كه از رهبرى درست، عدالت پيشه و مردم دوست برخوردار بوده، به اهداف انسانى و آرمانى خود دست يافت، و در برابر، ملتهايى كه از چنين رهبرى برخوردار نبوده و نيستند، دچار عقب‌ماندگى و انحطاط گشته‌اند.
بر اين اساس، امام حسين (ع) در همان روزهاى نخست نهضت و قيامش در مدينه، آن هنگام كه به بيعت بايزيد فراخوانده مى‌شود، با ردّ پيشنهاد بيعت، خطر رهبرى كسى چون يزيد شرابخوار و فاسد را گوشزد كرده، مى‌فرمايد:
«... انَّا اهْلُ بَيْتِ النُّبُوَّةِ ... وَ يزيدُ شاربُ الْخَمْرِ ... ايُّنا احَقُّ بِالبَيْعَةِ والخِلافَةِ» «١»
ما اهل بيت نبوّتيم و يزيد شارب خمر است ما سزاوارتر به بيعت و خلافت هستيم.
نيز در پاسخ مروان بن حكم مبنى بر بيعت با يزيد، امام خطر رهبرى فاسدى چون يزيد را اين گونه بيان مى‌كند:
«انَّا لِلّهِ و انّا الَيه راجِعُونَ و عَلىَ الْاسلامِ السَّلامُ اذا بُليِتِ الْامَّةُ بِراعٍ مِثْلِ يَزيد ...» «٢»
انَّا ... بايد فاتحه اسلام را خواند هنگامى كه مسلمانان به راهبرى چون يزيد گرفتار شده‌اند، نيز در پاسخ به نامه‌هاى مردم كوفه، ويژگى‌هاى رهبرى درست اسلامى را اين گونه بيان مى‌كند:
... فَلَعَمْرى مَا الْامامُ الَّا الْعامِلُ بِالكْتابِ وَ الْاخِذُ بِالْقِسْطِ و الدَّايِنُ بِالحقِّ و الحْابِسُ نَفْسَهُ عَلى‌ ذاتِ اللَّهِ ...» «٣»
به جانم سوگند، پيشواى راستين و امام به حق كسى است كه به كتاب خدا عمل نمايد و راه قسط و عدل را پيشه خود سازد و از حق پيروى كند و وجود خويش را فداى فرمان خدا نمايد.
همچنين در يك سخنرانى روشنگر در ميان راه- منزل بيضه- كيفر پيروى از رهبرى فاسد را چنين بيان داشت:
ايُّهَا النَّاسُ انَّ رَسُولَ اللَّهِ (ص) قالَ مَنْ رَأَى سُلطاناً جائِراً مُسْتحِلًّا لِحَرامِ اللَّهِ ناكِثاً عَهْدَهُ مُخالِفاً لِسُنَّةِ رَسولِ اللَّهِ يَعْمَلُ فى‌ عِبادِ اللَّهِ بِالِاْثْمِ وَ الْعُدْوانِ فَلَمْ يُغَيِّرْ عَلَيْهِ بِفِعْلٍ و لا قَوْلٍ كانَ حَقّاً عَلَى اللَّهِ انْ يُدْخِلَهُ مُدْخَلَهُ ...» «٤»
اى مردم! پيامبر خدا (ص) فرمود هر مسلمانى با سلطان زورگويى مواجه گردد كه حرام خدا را حلال مى‌كند، پيمان الهى را درهم مى‌شكند، با سنّت و قانون پيامبر مخالفت مى‌ورزد، در ميان بندگان خدا شيوه گناه و دشمنى و عداوت ورزى را رواج مى‌دهد، ولى او در برابر چنين سلطان و رهبر فاسدى با عمل و گفتارش اظهار مخالفت نكند، بر خداوند است كه اين فرد- ساكت و