٢- «مَوْتٌ فى عِزٍّ خَيرٌ مِن حياةٍ فى ذُلًّ و أنشَأ عليه السلام يَومَ قُتِلَ:
الموتُ خيرُ من رُكُوبِ العارِ و العارُ اولى‌ من دُخُولِ النارِ و اللَّهِ ما هذا و هذا جارِى «١»
مرگ با عزت بهتر زندگى با ذلت است. آن حضرت در روز شهادت خود اين ابيات را مى‌خواند: مرگ بهتر است از ننگ و ننگ سزاوارتر از آتش (دوزخ) است. به خدا سوگند كه نه ننگ را به خود راه دهم نه آتش را
٣- در روز عاشورا خطاب به لشكر يزيد فرمود:
«الا انَّ الدَّعىَّ ابْنَ الدَّعى قَد رَكَزَ بَينَ اثَنَتِين بَينَ القِلَّةِ (السّلّة) وَ الذِّلَّةِ وَ هَيهاتَ ما اخُذُ الدَّنيَّةَ ابىَ اللَّهُ ذلِكَ وَ رَسُولُهُ و حُجُورٌ طابَتْ وَ حُجُورٌ طَهُرَت و انُوفٌ حَمِيَّةٌ، وَ نُفُوسُ ابِيَّةٌ لا تُؤثِرُ مَصارِعَ اللّئامِ عَلى‌ مَصارِعِ الكِرامِ «٢»
هلا! اين زنازاده پسر زنازاده مرا ميان دو امر مخير كرده است: ميان شمشير و ذلت اما هيهات كه من تن به ذلت و پستى دهم. خدا و رسول او و نياكان پاكيزه و دامنهاى پاك (كه مرا پرورده) و دلهاى غيرتمند و جانهاى والا و بزرگ منش، خوارى را نپذيرند و هلاكت زبونانه را بر كشته شدن شرافتمندانه ترجيح ندهند.
شهيد مطهرى در توضيح اين سخن امام حسين (ع) مى‌فرمايد:
(در روز عاشورا امام حسين) گاهى سوار اسب مى‌شد و با مردم صحبت مى‌كرد. يك نوبت كه مى‌خواست صدايش را همه بشنوند و او را ببينند، سوار شتر شد. آنگاه جملات فوق را فرمود: هيهات منّا الذّله ما كجا و تن به خوارى دادن كجا!؟ تفاوت از زمين تا آسمان است. خداى ما براى ما ذلت را نمى‌پسندد، پيامبر نمى‌پسندد آن دامنهايى كه ما در آن دامنها پرورش يافته‌ايم به ما اجازه نمى‌دهد. (كأنه مى‌گويد) اگر از مؤمنين جهان تا دامنه قيامت، بپرسند رفراندم كنند كه شما براى حسين ذلت را مى‌پسنديد يا شمشير را، تمام مؤمنين عالم خواهند گفت ما شمشير را مى‌پسنديم نه ذلت را. مِن انْ نُؤْثِرَ طاعَةَ اللِّئامِ عَلى‌ مَصارِعِ الكِرامِ آنها نمى‌پسندند كه ما اطاعت لئيمان و پست فطرتان را ترجيح بدهيم بر خوابگاه مردمان‌