جدل، استدلال و آداب مناظره در قرآن كريم - محمدعلى خزائلى - الصفحة ١٤٤ - مجادله و مناظره ابراهيم خليل با بتپرستان
زمرة طُلَقاءِ رسولاللّه محسوب شد و خطاب «يَابْنَ الطلقاء» حضرت زينب در مجلس شام به يزيد اشاره به اين است كه يزيد فرزند آزاد شدگان روز فتح كلمه است ابوسفيان كه در باطن كافر بود و در صدد بود فرصتى به دست بياورد و پرچم مخالفت بپا نمايد و با رفقاى خودش در مجالس خصوصى اظهار كفر مىنمود و بعد از رحلت حضرت رسول صلى الله عليه و آله و سلم مىخواست با اميرالمؤمنين بيعت كند و آن حضرت كه از قصد او مطلع بود قبول نفرمود و حكومت شام را داشت تا پسرش معاويه خونخواهى عثمان را بهانه كرد و با اميرالمؤمنين جنگ صفين را به راه انداخت و به سلطنت رسيد و امام حسن عليه السلام را مسموم كرد و بعد از او پسرش يزيد، امام حسين عليه السلام را شهيد نمود و كينه ديرينه پدران خود را بروز داد و كفر خود را اظهار كرد.
نتيجه اينكه اين شجره خبيثه بنى اميه دائماً با شجره طيبه رسالت در نزاع و جدال بودند تا خداوند به كلى نسل آنان را قطع فرمود و ذريه پيامبر از يگانه بانوى اسلام فاطمۀ زهراء، عالَم گير شدند. الحمدللّه.
مجادله و مناظره ابراهيم خليل عليه السلام با بتپرستان
روز عيدى بود مردم به بيرون شهر رفته بودند حضرت ابراهيم از فرصت استفاده كرد و تمام بتهاى بت خانه را شكست و تبر را به گردن بت بزرگ انداخت. وقتى در دادگاه فرعونى به او گفتند: «أَ أَنْتَ فَعَلْتَ هذا بِآلِهَتِنا يا إِبْراهِيمُ. قالَ بَلْ فَعَلَهُ كَبِيرُهُمْ هذا فَسْئَلُوهُمْ إِنْ كانُوا يَنْطِقُونَ». گفت: اين كار بت بزرگ است، اگر بتها سخن مىگويند از آنها بپرسيد.
ابراهيم در اين جواب موضوع مورد اعتقاد بتپرستان را كه بتها را قادر و توانا مىدانستند بطريق جدل، وسيله استدلال قرار داد و بر عليه آنها استفاده كرد و با چيزى كه مورد قبول آنها بود و آن را مسلّم مىدانستند با آنها به احتجاج پرداخت.