جدل، استدلال و آداب مناظره در قرآن كريم - محمدعلى خزائلى - الصفحة ١١٥ - ١ - جدال و مناظر١٧٢٨ قرآن با منكران خدا و توحيد
بخش دهم جدال با منكران
[١] - جدال و مناظرۀ قرآن با منكران خدا و توحيد
جدال در قرآن نسبت به موضوعات گوناگونى صورت گرفته كه از مهمترين موارد آن مسئله اعتقاد به خدا و توحيد و يكتاپرستى مىباشد «وَ مِنَ اَلنّاسِ مَنْ يُجادِلُ فِي اَللّهِ بِغَيْرِ عِلْمٍ وَ يَتَّبِعُ كُلَّ شَيْطانٍ مَرِيدٍ»١، از آنجايى كه روحيه بتپرستى و احترام به بتها در وجود افراد ريشه كرده بود و براى آنها قداست خاصى قائل بودند به طورى كه به عدد روزهاى سال براى امور مختلف بت داشتند، وقتى با نداى «قُولُوا لا اِله اِلاَّ اللّهُ تُفْلِحُوا» مواجه شدند، از روى انكار و عناد به مجادله و مخالفت با پيامبر اكرم صلى الله عليه و آله و سلم برخاستند. قرآن احوال مشركين را چنين توصيف مىكند: (أَ جَعَلَ اَلْآلِهَةَ إِلهاً واحِداً إِنَّ هذا لَشَيْءٌ عُجابٌ وَ اِنْطَلَقَ اَلْمَلَأُ مِنْهُمْ أَنِ اِمْشُوا وَ اِصْبِرُوا عَلى آلِهَتِكُمْ إِنَّ هذا لَشَيْءٌ يُرادُ، ما سَمِعْنا بِهذا فِي اَلْمِلَّةِ اَلْآخِرَةِ إِنْ هذا إِلاَّ اِخْتِلاقٌ أَ أُنْزِلَ عَلَيْهِ اَلذِّكْرُ مِنْ بَيْنِنا بَلْ هُمْ...)[٢]
در نظر مشركان بت پرستى و اعتقاد به خدايان گوناگون بقدرى عميق بود كه وقتى پيامبر اعلام توحيد كرد گفتند اين امرى عجيب است و يكديگر را تشويق به حفظ و صبر بر خدايان خود مىكردند و مىگفتند ما حتى در ملت اخير (حضرت عيسى عليه السلام) اين را نشنيديم زيرا امت عيسى هم به سه خدا معتقد بودند و اين يگانهپرستى و نزول قرآن چيزى اختراعى است مگر مىشود از بين ما قرآن بر يك نفر نازل شود!
[١]- سوره حج، آيه ٣.
[٢]- سورۀ ص آيات ٧-٥.