المحاسن، از بهترين كتاب‌هاي روايي شيعه به شمار مي‌آيد و برخي اهميت و اعتبار اين كتاب را در رديف كتب اربعه دانسته‌اند. قاضي نور الله‌ شوشتري (م ١٠٩١ ق) در جواب دشمنان شيعه ـ كه منابع شيعيان را منحصر در چهار كتاب مي‌شمردند ـ مي‌گويد:

اين صحيح نيست و كتاب‌هاي شيعيان بيش از اين است.

او سپس، بخشي از كتاب‌هاي شيعه را بر مي‌شمرد و ضمن آنها از كتاب المحاسن برقي نيز نام مي‌برد.[١٧٤]

علامه مجلسي، كتاب المحاسن برقي را از اصول معتبر شيعه مي‌داند.[١٧٥] شيخ صدوق و كليني نيز بر كتاب المحاسن اعتماد كرده و روايات بسياري را از آن نقل مي‌كنند.[١٧٦] شيخ صدوق در آغاز كتاب من لا يحضره الفقيه مي‌گويد:

من احاديث اين كتاب را از منابع مطمئن ـ كه در ميان فقهاي شيعه مشهور است و به آن استناد و مراجعه مي‌كنند ـ گرفته‌ام... مانند المحاسن، نوشته احمد بن ابوعبدالله‌ برقي... . اين كتاب، از اصول اوّليه شيعه و از كتاب‌هايي است كه سند من به آنها معروف است.[١٧٧]

٢٥. كتب ثلاثين يا الفقه المكمّل،[١٧٨] حسين بن سعيد بن حمّاد كوفي اهوازي (م حدود ٢٧٥ ق).[١٧٩] وي از معاصران امام رضا، امام جواد و امام هادي:[١٨٠] و از راويان برجسته و موثّق اماميه است[١٨١] كه بنا بر قول مرحوم مجلسي اوّل، در طبقه هفتم روات قرار مي‌گيرد.[١٨٢] او از اهالي كوفه بوده كه براي نشر معارف اهل بيت: در اهواز ساكن شد و در اواخر عمر، به قم آمد و در همان جا وفات يافت.[١٨٣] ابن‌نديم در توصيف حسين بن سعيد مي‌نويسد:

أوسع أهل زمانها بالفقه و الآثار و المناقب و غير ذلك من علوم الشيعة.[١٨٤]

[١٧٤]. مصائب النواصب (به نقل از مقدمهالمحاسن، ج١، ص١٠).

[١٧٥]. بحار الأنوار، ج١، ص٢٧.

[١٧٦]. مقدمه المحاسن، ج١، ص٣.

[١٧٧]. كتاب من لا يحضره الفقيه، ج١، ص٤.

[١٧٨]. الذريعة، ج١٦، ص٢٩٧.

[١٧٩]. هدية العارفين، ج١، ص٣٣١. اتان كلبرگ و زركلي، او را در سال سيصد هجري، زنده مي‌دانند ( كتابخانۀ ابن طاووس، ص٢١٩؛ الاعلام، ج٤، ص١٠)؛ امّا با توجّه به آن كه وي از راويان امام رضا٧بوده و بيشتر مصاحبتش با آن امام بوده است، نظر اسماعيل پاشا، صحيح‌تر به نظر مي‌آيد. برخي ديگر، سال وفات او را بين ٢٢٠ تا ٢٣٠ هجري مي‌دانند (ر.ك: «تحقيق درباره كتاب الكافي»، نامه آستان قدس، ش١٢، ص٢٠).

[١٨٠]. الفهرست، طوسي، ص١١٢.

[١٨١]. رجال الطوسي، ص٣٥٥.

[١٨٢]. الذريعة، ج١٥، ص١٤٨ (در توصيف طبقات الرواة، مرحوم محمّد تقي مجلسي). امّا بر طبق محاسبه آية الله‌ واعظ‌زداه خراساني، حسين بن سعيد از صغار طبقه ششم محسوب مي‌گردد (رك: «تحقيق درباره كتاب الكافي»، نامه آستان قدس، ش١٢، ص١٩).

[١٨٣]. الفهرست، طوسي، ص١١٢؛ لسان الميزان، ج٢، ص٢٦١.

[١٨٤]. الفهرست، ابن نديم، ص٢٧٧.