فهرست شده‌اند؛ امّا چون هفده سال را در حبس بوده و در اين مدت، خواهرش و به روايتي خود او، كتاب‌ها را در زير خاك پنهان كرده بود، همه آنها در زير باران، از بين رفته‌اند.[١١٥] او پس از آن توانست فقط آنچه را در حافظه داشته، در چهل كتاب و بدون سند، با عنوان النوادر گرد آورد[١١٦] كه شيخ طوسي اين مجموعه را كتاب نيكويي توصيف مي‌نمايد.[١١٧]

اكنون از آن صحابي امام و محدّث گران‌قدر، بيش از چهار هزار و هفتصد روايت در كتب روايي در زمينه‌هاي مختلف، مانند: تفسير، فقه و كلام وجود دارد.[١١٨] ابن ابي عمير، علاوه بر آن كه روايات فقهي بي‌شماري در جاي جاي ابواب فقهي از خود به يادگار گذاشته، روايت‌هاي بسياري درباره مسائل كلامي نقل كرده است.

بسياري از دانشمندان اسلامي، نظير: نجاشي، شيخ طوسي، شيخ بهايي، شيخ انصاري و امام
خميني٥ ، مرسلات ابن ابي عمير را در حكم مسند دانسته و به آنها اعتماد كرده‌اند.[١١٩] علامه مامقاني (م١٣٥١ ق) در اين باره مي‌گويد:

محمّد بن ابي عمير، تنها كسي است كه تمامي علماي شيعه [در طول قرون گذشته] روايات مرسل او را پذيرفته و آنها را مانند روايات مسند، معتبر دانسته‌اند؛ اگرچه درباره برخي [از اصحاب ائمّه:] نيز اين مطلب را گفته‌اند، ليكن گوينده آن، عدّه‌اي معدود بوده‌اند و درباره آنها به مانند آنچه كه درباره ابن ابي عمير گفته‌اند، اتفاق نظر وجود نداشته است.[١٢٠]

امّا با اين حال، برخي، همچون: محقّق اردبيلي، محقّق حلّي و آيةالله‌ خويي٥ ، به دليل انكار حجّيت احاديث مرسل، مرسلات ابن ابي عمير را نيز نپذيرفته‌اند.[١٢١]

١٥. المشيخه، ابوعلي حسن بن محبوب بن وهب بن جعفر بجلي (م ٢٣٤ ق) معروف به سرّاد.[١٢٢] حسن بن محبوب، از بزرگان رجال شيعه و راويان نامور است. موالي و نياكانش، از ايالت سِند هندوستان بوده‌اند و جدّ اعلايش وهب، از برده‌هاي جرير بن عبد الله‌ بجلي، صحابي مشهور بود كه در سال ٥١ هجري، بدرود حيات گفته است.

وهب، در هنر زره‌بافي، استاد بوده است. از اين روي، به وي «سرّاد» و يا «زرّاد» مي‌گفته‌اند و اين لقب بر همه نسل وي بر جاي ماند. وي در اواخر سال ٢٣٤ ق، در حدود ٧٥ سالگي، دار فاني را وداع كرده است.

[١١٥]. همان، ص٣٢٦.

[١١٦]. اختيار معرفة الرجال، ج٢، ص٨٥٤.

[١١٧]. الفهرست، طوسي، ص٢١٨.

[١١٨]. معجم رجال الحديث، ج٢٢، ص١٠١.

[١١٩]. نهاية الدراية، ص٢٦٩؛ فرائد الاُصول، ج١، ص١٥٩؛ رجال النجاشي، ص٢٢٨؛ المكاسب المحرمة، امام خميني، ج١، ص٢٨٥ به نقل از دانش دراية الحديث، ص١٧٧ ـ ١٧٩.

[١٢٠]. تنقيح المقال، ج٢، ص٦٣.

[١٢١]. ر.ك: «بررسي حجيت مراسيل ابن ابي عمير»، پژوهش‌نامه قرآن و حديث، ش ١.

[١٢٢]. سرگذشت حسن بن محبوب تماماً از مقاله جناب استاد آقاي محمّد باقر بهبودي اقتباس شده است. ر.ك: «حسن بن محبوب كوفي»، فصل‌نامه فقه، ش ١١ ـ ١٢، فروردين ١٣٧٦.