علوم حدیث - علوم حدیث - الصفحة ١٣٦ - روش ملا صالح مازندرانی در شرح احادیث الکافی

شارح دربارة‌ سند حديثي ديگر از كتاب «العقل و الجهل» چنين مي‌نويسد:

ضعف خبر به لحاظ سند، به صحت مضمون آن ضرر نمي‌رساند؛ چون مشتمل بر علوم عقلي و حكمت‌هاي برهاني و آثار الهي و دلايل وجداني و شواهد ربوبي و مواعظ لقمان٧ است كه مناهج ايمان و معارج عرفان است.[٧٨٢]

شارح در بررسي سند احاديث، به نسخه‌هاي مختلف نيز مراجعه نموده است. سند روايت دوازدهم كتاب «العقل و الجهل» چنين است:

... عن هشام بن الحكم قال: قال لي أبو الحسن بن جعفر٧: يا هشام! إن الله تبارك و تعالی بشّر أهل العقل... .[٧٨٣]

ملا صالح دربارة اختلاف اين سند با نسخه‌هاي ديگر مي‌نويسد:

نسخه‌ها در اينجا مختلف‌اند. در بعضي به همين صورت آمده است و در برخي، «أبوعبدالله الأشعري عن بعض أصحابنا رفعه» و در بعضي، «أبوعبدلله الأشعري و معه» و در بعضي ديگر، «أبوعلي الأشعری رفعه» آمده است.[٧٨٤]

ملا صالح در بررسي سند، اقوال دانشمندان علم رجال را نقل نموده است. بعضي از اين دانشمندان عبارت‌اند از: علامه حلي،[٧٨٥] ابن الغضائري،[٧٨٦] شيخ طوسي،[٧٨٧] كشي[٧٨٨] و... .

ملا صالح، به ندرت، اقوال رجال را نقد نموده است. او دربارة سند حديث نهم از باب «النهي عن القول بغير علم»، به طور مختصر، نظر خود را بيان نموده است. سند اين حدیث چنين است:

علي بن ابراهيم، عن محمد بن عيسی، عن يونس، عن داود بن فرقد، عمن حدثه، عن ابن شبرمه قال: ما ذكرت حديثاً سمعته عن جعفر بن محمد٧ إلا كان أن يتصدع قلبي، قال...[٧٨٩]

ملا صالح مي‌نويسد:

ابن‌شبرمه، اسم او عبدالله است و ابن‌داوود او را در ميان ممدوحين ذكر نموده است.

و دربارۀ او مي‌نويسد:

در حومه شهر كوفه، قاضي منصور بود. او فقيه و شاعر بود. علامه در خلاصة الاقوال، او را در ميان رجالي ذكر نموده كه مورد جرح واقع شده‌اند.


[٧٨٢]. همان، ج١، ص١٠٠.

[٧٨٣]. الکافی، ج١، ص١٣.

[٧٨٤]. شرح الکافی، ج١، ص١٠٥.

[٧٨٥]. همان ج١، ص٧٨؛ ج٢، ص٨ و... .

[٧٨٦]. همان، ج١، ص٨٦؛ ج٢، ص٧٤ و... .

[٧٨٧]. الفهرست، ج١، ص٧٨؛ ج٢، ص٨ .

[٧٨٨]. همان، ج٢، ص٢٠.

[٧٨٩]. الکافی، ج١، ص٤٣؛ شرح الکافی، ج٢، ص١٥٣.