جلوههای دلنواز ماه - ابن حسینی، سعید - الصفحة ٨٧ - ٩ احسان به کسی که محرومت کرده، نشانه بزرگواری
است كه آنها را ترك كنم؟ پیامبر اکرم در پاسخ فرمود: (تَصِلُ مَنْ قَطَعَكَ وَ تُعْطِی مَنْ حَرَمَكَ وَ تَعْفُو عَمَّنْ ظَلَمَكَ فَإِنَّكَ إِذَا فَعَلْتَ ذَلِكَ كَانَ لَكَ مِنَ اللَّهِ عَلَيْهِمْ ظَهِيرٌ) هر كه از تو بريد، تو به او بپيوند، به آن كس که تو را محروم كرد، عطا كن و آن كس را که به تو ستم کرد، عفو كن، اگر چنين كنى، خداوند پشتوانه و یاور تو خواهد بود و تو را بر آنان يارى رسانده و كمك خواهد نمود. [١]
٥. تأكيد در احسان به مادر و سپس پدر
عربى به حضور پیامبر اکرمﷺ آمد و گفت: اى رسول خدا! به چه كسى نيكى كنم؟ (مَن أبَرُّ) پیامبر فرمود: «أمّك» به مادرت، عرب دوباره گفت: به چه كسى نيكى كنم؟ پیامبر فرمود: به مادرت عرب. برای بار سوّم سوال کرد: به چه كسى نيكى كنم؟ پیامبر فرمود: به مادرت. عرب بار چهارم سوال کرد: به چه كسى نيكى كنم؟ حضرت فرمود: به پدرت. [٢]
٦. کسی که احسان خود به دیگران را قطع کند
پیامبر اکرمﷺ در جمع اصحاب خود فرمود: (ألا اُخبِرُكُم بشِرارِكُم؟) آيا به شما خبر دهم بدترين مردم چه کسانی هستد؟ اصحاب عرض کردند: آری یا رسول خدا! حضرت فرمود: كسى كه نیکی و احسان خود را به دیگران قطع کند، غلامش را بزند و تنها غذا بخورد. حاضران گمان كردند، خداوند مخلوقى را بدتر از چنين فردى نيافريده است، ولى پیامبر به آنان فرمود:
آيا بدتر از چنین کسی را به شما خبر دهم؟ حاضران گفتند: بله یا رسول خدا! حضرت فرمود: كسى كه نه به خيرش اميد است و نه از شرش مردم ايمن هستند.
[١] [١٢٩].اصول کافی، کلینی، محمد بن یعقوب، ط الاسلامية، ج٢، ص١٥٠.
[٢] [١٣٠]. اصول کافی، کلینی، محمد بن یعقوب، ط الاسلامية، ج٢، ص١٥٩.