روى مى‌نهاد، به همان شيوه‌اى كه جوان امريكايى سده بيستم به دانشگاه مى‌رود تا ليسانس بگيرد. قرار گرفتن آموزش سوفيستى مجوزى براى پيروزى در زندگى بود».[١] ١١. فضيلت و ارزش‌هاى اخلاقى در دمكراسى غربى جايگاهى ندارد. لذا در دمكراسى براى نيل به هدف، كابرد هر ابزار و وسيله‌اى مجاز مى‌باشد. در مردم‌سالارى دينى، بايد از ابزار مشروع بهره برد.

١٢. تبليغات در دمكراسى غربى چه در يونان باستان و چه در تاريخ معاصر نقش مهمى ايفا مى‌كند. يكى از نويسندگان معاصر معتقد است:

«در مقام مقايسه مى‌توان جاى سخنرانى آن زمان، ارتباطات امروز را قرار داد. يقينا هنر اقناع كه غالبا ترديدآميزى هم داشت، از قدرت كمترى برخوردار نبود و همان طور كه ما مدرس شكلى و ارتباطى داريم يونانيان نيز آموزگارانى براى سياست و سخنورى داشتند يعنى سوفسطائيان».[٢] در مردم‌سالارى دينى تبليغات نه در جهت از خود بيگانگى، و القاى مسائل ناروا بلكه در جهت هدايت به سمت ارزش‌ها و اهداف معنوى مى‌باشد.

١٣. از منظر امام، مردم‌سالارى دينى از رويه پيامبر اكرم صلّى اللّه عليه و اله و امام على عليه السّلام الهام خواهد گرفت و متكى به آراى عمومى ملت مى‌باشد.[٣] اما دمكراسى غربى ريشه در يونان باستان و انديشه سياسى قرن پنجم قبل از ميلاد دارد.

نتيجه: با توجه به مباحثى كه درباره ماهيت دمكراسى و ويژگى‌هاى مردم‌سالارى‌

[١] - ويليام. تى. بلوم، نظريه‌هاى نظام سياسى، احمد تدين، تهران، نشر آرمان، ١٣٧٣، ج ١، ص ٦٧.

[٢] - دبليو. كى. سى. گاترى، تاريخ فلسفه يونان، ص ٩٨.

[٣] - صحيفه امام، سخنرانى مورخه ١٥/ ٥/ ٥٧.