پيشوايان هدايت - حكيم، سيد منذر؛ مترجم عباس جلالي - الصفحة ١٨٦ - ويژگى دعا و مناجات در زندگى امام عليه السلام

ويژگى دعا و مناجات در زندگى امام عليه السّلام‌

خداوند متعال مى‌فرمايد: قُلْ ما يَعْبَؤُا بِكُمْ رَبِّي لَوْ لا دُعاؤُكُمْ فَقَدْ كَذَّبْتُمْ فَسَوْفَ يَكُونُ لِزاماً بگو: «اگر دعاى شما نباشد، پروردگارم هيچ اعتنايى به شما نمى‌كند. در حقيقت شما به تكذيب پرداخته‌ايد و به زودى [عذاب بر شما] لازم خواهد شد[١].

سيد بن طاووس رضوان اللّه تعالى عليه در بيان مراد اين آيه مبارك چنين مى‌گويد: خداوند بدون دعا هيچ مقام و منزلتى براى بندگان قرار نداده است به اين مفهوم كه قدر بندگان به درگاه خداوند به ميزان دعايى است كه به درگاه او مى‌كنند و منزلت آنان به اندازه همت آنان در مناجات و خواندن خداوند است‌[٢].

در پرتو اين حقيقت قرآنى است كه امام سجاد عليه السّلام را در هرحال و هرآن مشغول دعا و مناجات با خداوند مى‌بينيم كه همواره فقر مطلق خود در برابر خداوند را آشكار مى‌نمايد و قدر و منزلت امام سجاد عليه السّلام درنزد خداوند از اين حال دعا و مناجاتش آشكار مى‌شود چراكه قدر و منزلت هركس به ميزان دعا و مناجاتى است كه با خدا داشته و همچنين دركى كه از نيازمندى خود به ذات اقدس ربوبى دارد و به مقتضاى آن درك خود را كاملا به خداوند متعال وابسته دانسته و از غير او رويگردان است.

در اينجا بخشى از متون شريفى كه در دعا و مناجات از امام سجاد وارد شده را انتخاب كرده‌ايم كه نشان‌دهنده اوج يقين و ايمان و بى‌نيازى است و انسان در صورت رسوخ اين حقيقت در قلب و عقلش كه تاثيرگذارى در اين‌

[١] . فرقان/ ٧٥.

[٢] . سيد بن طاووس، فلاح السائل/ ٢٦.