پيشوايان هدايت - حكيم، سيد منذر؛ مترجم عباس جلالي - الصفحة ٢١٨ - امام سجاد عليه السلام در گستره عقائد و كلام

درباره آنان فرموده است: «مثل أهل بيتي فيكم كمثل سفينة نوح من ركبها نجا و من تخلّف عنها غرق»؛ اهل بيت من كشتى نوح را مانند، هركس بر آن سوار شد نجات يافته و هركس از آن بازماند غرق گرديد[١] در اين مطلب جاى تعجب نيست.

در بعضى از رواياتى كه از امام زين العابدين عليه السّلام به دست ما رسيده است به اين مطلب تصريح شده كه اين‌روايت منقول از رسول خدا صلّى اللّه عليه و آله، جدش امير المؤمنين عليه السّلام و طبيعتا پدرش امام حسين عليه السّلام است.

بزرگان علم حديث به نحو قابل توجهى به احاديث امام سجاد به‌عنوان طلايه‌دار علمى عصر تابعين اهميت مى‌داده‌اند، و اگر مكتب علمى و كوشش‌هاى بابركت فرهنگى آن حضرت نبود، در زمانه‌اى كه تساهل و بى‌توجهى در آن از حد گذشته، شهوات رايج گشته بود و جامعه اسلامى مى‌رفت تا به دوران جاهليت بازگردد تمام آثار دين محو و نابود گشته بود.

امام سجاد عليه السّلام در گستره عقائد و كلام‌

امام عليه السّلام در زمينه پاسخگويى به شبهات اعتقادى پيچيده، يگانه دوران خويش بود، خصوصا سؤالاتى كه از سوى جريانات فكرى وارداتى يا جعلى و به قصد متزلزل كردن كيان اعتقادى خالص اسلام به امت القا مى‌گرديد، شبهاتى چون مباحث قضاوقدر و جبر و اختيار كه هسته اوليه آن‌ها در زمان امير المؤمنين عليه السّلام شكل گرفته شروع به رشد و انتشار نمود و به صورت يك پديده فكرى درآمد كه نياز به بيدارى و درمان داشت.

امام عليه السّلام در اين شرايط چنان در پهنه علمى جلوه كرد كه به اسطوانه‌اى بدل‌

[١] . همان/ ١١٩.