الغارات - تلخیص و ترجمه عبدالمحمد آیتی - الصفحة ٢٥١
شادروان محدث گويد كه او را نشناخته است رك الغارات ص ٤٥٩.- م.
ابن يا ابو مثنى شرق بن قطامى كلبى نام او وليد بن حصين از راويان اخبار و عالمان انساب بود. منصور عباسى فرزند خود مهدى را به او سپرد تا ادبش آموزد. رك ميزان الاعتدال ٢/ ٢٦٨.
ابو الكنود ازدى كوفى نامش عبد اللّه بن عامر بود. هم جاهليت را درك كرد و هم اسلام را. او از تابعين و ثقات راويان به شمار است. الاصابه حرف كاف باب الكنى.
احزاب ٢٣.
عطية بن سعد عوفى از مردم كوفه بود و از راويان. در سال ١١١ درگذشته است. رك ميزان الاعتدال ٣/ ٧٩.
مسيّب بن نجبه فزارى از مردم كوفه بود و از بزرگان تابعين در عين الورديه سال ٦٥، همراه با توابين كشته شد.
نساء/ ١٠٣.
نابغه نام مادر عمرو بن عاص است.
مراد ابو الحسن على بن نعمان اعلم نخعى است. در نزد شيعه به وثوق و جلالت معروف است از اصحاب امام رضا (ع) به شمار مىرود.
عروة بن مسعود ثقفى، ابو مسعود كنيه داشت در صلح حديبيه حاضر بود و بشارت اسلام به ميان قوم خود برد و جان بر سر همين كار نهاد رك الاستيعاب ٣/ ١١٢ الاصابه حرف ع.
ابو عبيد بن مسعود ثقفى پدر مختار است كه در نبرد با ايرانيان كشته شد. گويند پيل بر سر او پاى نهاد. رك الاصابه باب الكنى حرف العين.
مفسران گويند كه آيه أَ فَمَنْ كانَ مُؤْمِناً كَمَنْ كانَ فاسِقاً لا يَسْتَوُونَ درباره او نازل شده سوره سجده آيه ١٨ و نيز آيه إِنْ جاءَكُمْ فاسِقٌ بِنَبَإٍ فَتَبَيَّنُوا در باب اوست آيه ٦ از سوره حجرات. رك: شرح نهج البلاغه ابن ابى الحديد ١/ ٣٦٤.
اشاره به اين واقعه است كه پس از شهادت على (ع) پيكر مبارك او را در نجف دفن كردند ولى چند اشتر نيز كه هر يك تابوتى بر پشت به سويى فرستادند تا مردم پندارند كه پيكر على (ع) به مدينه يا به جاى ديگر بردهاند. يكى از اين شتران از راه خارج شد و به دست ديگران افتاد. رك: به حاشيه شادروان محدث بر الغارات ص ٥١٩.
ابو الحكم عوانة بن حكم كلبى از علماى كوفه بود و راوى اخبار و عالم به شعر و انساب مردى فصيح بود و نابينا. به سال ١٤٧ درگذشت رك: فهرست. ابن نديم ص ١٣٤.
ابو سمال از اشراف بود و سمعان بن هبيرة نام داشت. در كوفه منزل كرد گويند ١٦٧ سال زيست. رك الاصابه: حرف سين.
ابو الزّناد عبد اللّه بن ذكوان. از طرفداران بنى اميه و كاتب دستگاه ايشان بود. در ماه رمضان سال ١٣٠ درگذشت.
رك معارف ابن قتيبه ص ٢٠٤ و ميزان الاعتدال ٤/ ٤١٨.
بقره/ ٤٥.
مائده/ ٨.
محمد/ ٢٤.
احزاب/ ٣٨.
جبلة بن ايهم از امراى شام بود كه اسلام آورد. در مدينه يكى از رعيت را زد و آن مرد شكايت به عمر برد، مقرر شد كه قصاص شود و سيلى بخورد. جبله از اسلام بازگرديد و به روم رفت و به هرقل پيوست.
ابو عمرو بن علاء مازنى، قارى قرآن بود و عالم اهل بصره در سال ١٥٤ درگذشته است. ميزان الاعتدال ٤/ ٥٥٦.
آيات ٤ و ٥ از سوره مسدّ. يعنى زن او هيزم كش است و طنابى از ليف خرما بر گردن دارد.
از اصحاب على (ع) به شمار است نام او سعيد بود.
ابو مسعود جريرى، سعيد بن اياس بصرى از راويان است در سال ١٤٤ درگذشت.
ابو غسّان يحيى بن كثير بن درهم عنبرى در سال ٢٠٦ درگذشته، از راويان اخبار است رك الغارات حاشيه شادروان محدث صفحه ٥٥٧.