است، نه زياده منافع، و در تقويت و تأييد نظر خويش به بيان اميرالمؤمنين على عليه السلامكه فرمود: «الشفيع جناح الطالب» و به قول رسول صلى الله عليه و آله كه گفت: «اشفعوا توجروا» توسّل مى جويد و نظر خود را، كه همان نظر اهل تشيّع باشد، بر كرسى مى نشاند. [١]
يكى ديگر از مسائل مورد بحث، مسئله معراج حضرت رسول صلى الله عليه و آله مى باشد. شيخ در اثناى تفسير، عقايد فرق معتزله و حشويان و نجّاريان را درباره معراج آن حضرت رد مى كند. معتزلى مذهب عقيده دارد كه پيمبر اسلام تا بيت المقدس بيشتر نرفته و استنادشان به ظاهر آيه قرآن است. نجّاريان مى گويند: پيشواى اسلام معراج را در خواب ديد و حشويان گفتند كه روح پيغمبر به معراج رفته و تن او در مكّه بوده. شيخ در ردّ عقايد مذكور گويد:
آنچه درست است آن است كه رسول صلى الله عليه و آله را به آسمان بردند به نفس و تن او، و آسمان ها بر او عرض كردند و بهشت و دوزخ بر او عرض كردند و او معاينه بديد؛ چنان كه گفت: «عرضت علىّ الجنّة حتّى همت ان اقطف من ثمراتها و عرضت على النار حتى اتّقيت حرّها بيدى»؛ چنان كه در سياقه قصّه بيامد. [٢]
ديگر از مسائل كلامى مورد بحث شيخ، مسئله ايمان و ردّ نظريّه پيروان مذهب معتزله و حشويان است كه در ج ۱، ص ۴۱ [٣] كوتاهى مى كند و آراى مخالفان را مردود و اسناد ايشان را مطعون مى داند و در پايان بحث مى گويد كه: «استقصاى كلام در اين باب اين كتاب احتمال نكند».
بارى، شيخ در اثناى تفسير، همه جا به ردّ عقايد مذاهب ديگر مى پردازد و