از وى نيز به سير تكاملى دنبال شده است.
شيخ گاه به شيوه وعظ و تذكير و به سبك واعظانه، همچنان كه در تفسير و تبيين آيات، اين روش را اتّخاذ نموده و به كار برده، شعرهايى فارسى نيز بدين اسلوب آورده است؛ مثلاً در ج ۱، ص ۳۲۳ و ۳۲۴ [١] ، ده بيت شعر داراى وزن واحد و بر يك روش و اسلوب، ولى در دو مورد جداگانه در اثناى فصل و به مناسبت مقام آورده و به نظر مى آيد كه بيت ششم مطلع قصيده و پنج بيت اوّل پس از پنج بيت دوم باشد. اين ده بيت عبارت اند از:
۰ تو را گر همى راه حق جويى اوّلطلب كرد بايد سبيل الرشادى ۰
۰ پس از نيستى زاد اين راه سازىكجا بهتر از نيستى هست [٢] زادى ۰
۰ صلاح تو در كشتن تو است وان گهصلاحى است اين مضمر اندر فسادى ۰
۰ نبينى كه پروانه شمع هر گهكه بر باطنش چيره گردد ودادى ۰
۰ برى گردد از خويش و بر صدق دعوىكند خويشى خويشتن چون رمادى ۰
۰ ايا مانده بر موجب هر مرادىشب و روز در محنت [و] اجتهادى ۰
۰ نه در حقّ خود مر تو را انزعاجىنه در حقّ خود مر تو را انقيادى ۰
۰ چو ديوانگان دايم اندر تفكّركه گويى مرا چون برآيد مرادى ۰
۰ ز بهر دو روز[ه] مقام مجازىبه هر گوشه اى كرده ذات العمادى ۰
۰ همانا بخواب اندرى تا بدانىكه ما را جز اين است ديگر معادى ۰

اشعار در مقام ترجمه

مواردى است كه در ترجمه آيات قرآن به اشعار فارسى تمثّل مى جويد و گويى