برگزيده تفسير نمونه - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٧٤ - فضيلت تلاوت سوره

كه نه در آنجا رنجى به ما مى‌رسد و نه سستى و واماندگى»! (الَّذِي أَحَلَّنا دارَ الْمُقامَةِ مِنْ فَضْلِهِ لا يَمَسُّنا فِيها نَصَبٌ وَ لا يَمَسُّنا فِيها لُغُوبٌ).

و به اين ترتيب در آنجا نه عوامل مشقت‌بار جسمانى وجود دارد، نه از اسباب رنج روحى خبرى است.

(آيه ٣٦)- معمولا قرآن در كنار «بشارتها» به «انذارها» مى‌پردازد تا دو عامل خوف و رجا را كه انگيزه حركت تكاملى است تقويت كند. لذا در اينجا سخن از مجازاتهاى مادى و معنوى است.

ست مى‌فرمايد: «آنها كه راه كفر را پيش گرفتند آتش دوزخ براى آنهاست» (وَ الَّذِينَ كَفَرُوا لَهُمْ نارُ جَهَنَّمَ).

همان گونه كه بهشت دار مقام و سراى جاويدان است، دوزخ نيز براى اين گروه جايگاه ابدى است.

سپس مى‌افزايد: «هرگز فرمان مرگ آنها صادر نمى‌شود تا بميرند» و از اين رنج و الم رهايى يابند (لا يُقْضى‌ عَلَيْهِمْ فَيَمُوتُوا).

مرگ براى اين گونه اشخاص يك دريچه نجات است، اما با جمله گذشته اين دريچه بسته شده، باقى مى‌ماند دريچه ديگر و آن اين كه زنده بمانند و مجازاتشان تدريجا تخفيف يابد، و يا تحمل آنها را بيفزايد تا نتيجه آن تخفيف درد و رنج باشد، اين دريچه را نيز با جمله ديگرى مى‌بندد، مى‌گويد: «چيزى از عذاب دوزخ از آنها تخفيف داده نخواهد شد» (وَ لا يُخَفَّفُ عَنْهُمْ مِنْ عَذابِها).

و در پايان آيه به عنوان تأكيد بر قاطعيت اين وعيد الهى مى‌فرمايد: «اين گونه هر كفران كننده‌اى را جزا مى‌دهيم»! (كَذلِكَ نَجْزِي كُلَّ كَفُورٍ).

آرى! جزاى كفران كننده سوختن در عذاب دردناك آتش است، آتشى كه با دست خود افروخته و هيزمش را افكار و اعمال و وجود او تشكيل مى‌دهد.

(آيه ٣٧)- ما را بازگردانيد تا عمل صالح انجام دهيم! اين آيه به قسمت ديگرى از عذاب دردناك آنها پرداخته، و انگشت روى بعضى از نكات حساس در اين زمينه گذارده، مى‌گويد: «آنها در دوزخ فرياد مى‌زنند: