برگزيده تفسير نمونه - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٢٥ - فضيلت تلاوت سوره

به جهان خرّم از آنم كه جهان خرّم از اوست عاشقم بر همه عالم، كه همه عالم از اوست و در پايان آيه مى‌افزايد: «و او حكيم و خبير است» (وَ هُوَ الْحَكِيمُ الْخَبِيرُ).

بر اساس حكمت بالغه اوست كه اين نظام عجيب بر جهان حكومت مى‌كند، و بر اساس علم و آگاهى اوست كه هر چيز به جاى خود قرار گرفته، و هر موجودى آنچه را كه نياز دارد در اختيار دارد.

اين حمد نه تنها از زبان انسانها و فرشتگان است كه از تمام ذرات جهان هستى نيز زمزمه حمد و تسبيح او به گوش هوش مى‌رسد، هيچ موجودى نيست جز اين كه حمد و تسبيح او مى‌گويد.

(آيه ٢)- اين آيه به شرح گوشه‌اى از علم بى‌پايان پروردگار به تناسب توصيف خداوند به «حكيم» و «خبير» در آيه قبل پرداخته، چنين مى‌گويد: «آنچه را در زمين فرو مى‌رود و آنچه را از آن خارج مى‌شود مى‌داند» (يَعْلَمُ ما يَلِجُ فِي الْأَرْضِ وَ ما يَخْرُجُ مِنْها).

آرى! او از تمام قطرات باران و امواج سيلاب كه در اعماق زمين فرو مى‌روند و به طبقه نفوذ ناپذير مى‌رسند و در آنجا متمركز و براى انسانها ذخيره مى‌شوند آگاه است.

او از دانه‌هاى گياهان كه در زمين فرو مى‌روند و روزى به درخت سرسبز يا گياه پر طراوتى تبديل مى‌گردند با خبر است.

از ريشه‌هاى درختان به هنگامى كه در جستجوى آب و غذا به اعماق زمين پيشروى مى‌كنند.

از امواج الكتريسته، از گازهاى مختلف و ذرات هوا كه به داخل زمين نفوذ مى‌كنند، و نيز از گنجها و دفينه‌ها و اجساد مردگان اعم از انسانها و غير انسانها كه در اين زمين گسترده دفن مى‌شوند، آرى از همه اينها با خبر است.

همچنين از گياهانى كه از زمين خارج مى‌شوند، از انسانها كه از آن برخاسته‌اند، از چشمه‌هايى كه از آن مى‌جوشد، از گازهايى كه از آن بر مى‌خيزد، از