برگزيده تفسير نمونه - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٢٣٥ - هدايت و ضلالت از سوى خداست!
(آيه ٤٦)- هنگامى كه سخن به اينجا مىرسد كه اين گروه لجوج و اين جاهلان مغرور حتى از شنيدن نام خداوند يگانه متنفر و بيزارند به پيامبرش دستور مىدهد كه از آنها روى بگرداند، و رو به سوى درگاه خدا آورد، با لحنى كه حاكى از ايمان عميق و سرشار از عشق اوست با او سخن گويد، و شكايت اين گروه را به درگاه او برد، تا هم قلب خود را كه آكنده از اندوه است آرامش بخشد، و هم از اين راه تكانى به آن ارواح خفته غافل دهد.
مىفرمايد: «بگو: خداوندا! اى آفريننده آسمانها و زمين، و آگاه از اسرار نهان و آشكار، تو در ميان بندگانت در آنچه اختلاف داشتند داورى خواهى كرد» (قُلِ اللَّهُمَّ فاطِرَ السَّماواتِ وَ الْأَرْضِ عالِمَ الْغَيْبِ وَ الشَّهادَةِ أَنْتَ تَحْكُمُ بَيْنَ عِبادِكَ فِي ما كانُوا فِيهِ يَخْتَلِفُونَ).
آرى! روز قيامت اين گمراهان لجوج به اشتباه خود پى مىبرند و آنجاست كه به فكر جبران مىافتند، اما چه سود؟!
(آيه ٤٧)- در اين آيه مىگويد: «اگر ستمكاران تمام آنچه را روى زمين است مالك باشند و همانند آن نيز بر آن افزوده شود، حاضرند همه را فدا كنند تا از عذاب شديد روز قيامت رهائى يابند» اما چنين چيزى ممكن نيست (وَ لَوْ أَنَّ لِلَّذِينَ ظَلَمُوا ما فِي الْأَرْضِ جَمِيعاً وَ مِثْلَهُ مَعَهُ لَافْتَدَوْا بِهِ مِنْ سُوءِ الْعَذابِ يَوْمَ الْقِيامَةِ).
سپس مىافزايد: «و از سوى خدا براى آنها امورى ظاهر مىشود كه هرگز گمان نمىكردند» (وَ بَدا لَهُمْ مِنَ اللَّهِ ما لَمْ يَكُونُوا يَحْتَسِبُونَ).
و عذابهائى را با چشم خود مىبينند كه هرگز به فكر آنها خطور نمىكرد!
(آيه ٤٨)- اين آيه توضيح يا تكميل براى مطلبى است كه در آيه قبل گذشت مىفرمايد: در آن روز «اعمال بدى را كه انجام دادهاند براى آنها آشكار مىشود» (وَ بَدا لَهُمْ سَيِّئاتُ ما كَسَبُوا).
«و آنچه را استهزا كردند بر آنها واقع مىگردد» (وَ حاقَ بِهِمْ ما كانُوا بِهِ يَسْتَهْزِؤُنَ).
(آيه ٤٩)- در سختيها به ياد خدا هستند، اما ...! باز در اينجا موضوع سخن،