برگزيده تفسير نمونه - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٢٣٣ - هدايت و ضلالت از سوى خداست!

به خاطر نفعى است كه عائد او شود، بلكه صرفا انجام وظيفه الهى است، مى‌فرمايد:

«ما اين كتاب (آسمانى) را براى مردم به حق نازل كرديم» (إِنَّا أَنْزَلْنا عَلَيْكَ الْكِتابَ لِلنَّاسِ بِالْحَقِّ).

«هر كس هدايت را پذيرد به نفع خود اوست، و هر كس گمراهى را برگزيند تنها به زيان خود گمراه مى‌گردد» (فَمَنِ اهْتَدى‌ فَلِنَفْسِهِ وَ مَنْ ضَلَّ فَإِنَّما يَضِلُّ عَلَيْها).

«و تو مأمور اجبار آنها به هدايت نيستى» وظيفه تو تنها ابلاغ و انذار است‌ (وَ ما أَنْتَ عَلَيْهِمْ بِوَكِيلٍ).

(آيه ٤٢)- سپس براى اين كه روشن سازد همه چيز انسانها و از جمله حيات و مرگشان به دست خداست مى‌گويد: «خداوند ارواح را به هنگام مرگ قبض مى‌كند» (اللَّهُ يَتَوَفَّى الْأَنْفُسَ حِينَ مَوْتِها).

«و ارواحى را كه نمرده‌اند نيز به هنگام خواب» مى‌گيرد (وَ الَّتِي لَمْ تَمُتْ فِي مَنامِها).

و به اين ترتيب «خواب» برادر «مرگ» است و شكل ضعيفى از آن.

بعد مى‌افزايد: «سپس ارواح كسانى را كه فرمان مرگ آنها را صادر كرده نگه مى‌دارد (به گونه‌اى كه هرگز از خواب بيدار نمى‌شوند) و ارواح ديگرى را (كه بايد زنده بمانند) باز مى‌گرداند تا سر آمدى معين» (فَيُمْسِكُ الَّتِي قَضى‌ عَلَيْهَا الْمَوْتَ وَ يُرْسِلُ الْأُخْرى‌ إِلى‌ أَجَلٍ مُسَمًّى).

آرى «در اين امر نشانه‌هاى روشنى است براى كسانى كه انديشه مى‌كنند» (إِنَّ فِي ذلِكَ لَآياتٍ لِقَوْمٍ يَتَفَكَّرُونَ).

(آيه ٤٣)- از آنجا كه در آيه قبل حاكميت «اللّه» بر وجود انسان و تدبير او از طريق نظام مرگ و حيات و خواب و بيدارى مسلم شد در اين آيه سخن از انحراف مشركان در مسأله شفاعت به ميان مى‌آورد تا به آنها ثابت كند مالك شفاعت همان مالك مرگ و حيات آدمى است، نه بتهاى فاقد شعور، مى‌فرمايد:

«آيا آنها غير از خدا شفيعانى گرفته‌اند» (أَمِ اتَّخَذُوا مِنْ دُونِ اللَّهِ شُفَعاءَ).

مى‌دانيم كه يكى از بهانه‌هاى معروف بت پرستان در مورد پرستش بتها