برگزيده تفسير نمونه - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٥٣٩ - فضيلت تلاوت سوره

است- مانند زكات و خمس و ساير حقوق واجب شرعى- و يا آنها خود بر خويشتن الزام كرده‌اند و تعهد نموده‌اند و مى‌توان گفت كه؛ فرق نيكو كاران با ديگران آن است كه آنها اين حقوق را ادا مى‌كنند در حالى كه ديگران مقيد به آن نيستند.

در رواياتى كه از منابع اهل بيت عليهم السّلام رسيده تأكيد شده كه منظور از «حق معلوم» چيزى غير از زكات واجب است.

در فرق ميان «سائل» و «محروم» جمعى گفته‌اند: «سائل» كسى است كه از مردم تقاضاى كمك مى‌كند، ولى «محروم» شخص آبرومندى است كه براى معيشت خود نهايت تلاش و كوشش را به خرج مى‌دهد اما دستش به جائى نمى‌رسد و كسب و كار و زندگيش به هم پيچيده است و با اين حال خويشتندارى كرده، از كسى تقاضاى كمك نمى‌كند.

به هر حال اين تعبير اشاره به اين نكته است كه هرگز منتظر ننشينيد نيازمندان نزد شما آيند و تقاضاى كمك كنند، بر شماست كه جستجو كنيد و افراد آبرومند محروم را پيدا كنيد، و به آنها كمك نموده، گره مشكلاتشان را بگشائيد و آبرويشان را حفظ نماييد.

(آيه ٢٠)- نشانه‌هاى خدا در وجود شماست آيا نمى‌بينيد؟

در تعقيب آيات پيشين كه پيرامون مسأله معاد و صفات دوزخيان و بهشتيان سخن مى‌گفت در اينجا سخن از نشانه‌هاى خدا در زمين و در وجود خود انسان است، تا از يكسو به مسأله توحيد و شناخت خدا و صفات او كه مبدأ حركت به سوى همه خيرات است آشنا شوند، و از سوى ديگر به قدرت او بر مسأله معاد و زندگى پس از مرگ، چرا كه خالق حيات در روى زمين و اين همه عجائب و شگفتيها قادر بر تجديد حيات نيز مى‌باشد.

نخست مى‌فرمايد: «و در زمين آياتى براى جويندگان يقين است» (وَ فِي الْأَرْضِ آياتٌ لِلْمُوقِنِينَ).

به راستى نشانه‌هاى حق و قدرت بى‌پايان و علم و حكمت نا محدود خدا در