برگزيده تفسير نمونه - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٢١٧ - فضيلت تلاوت سوره

مِنْ دُونِهِ).

سپس مى‌افزايد: «بگو: اين راه، راه زيانكاران است؛ چرا كه) زيانكاران واقعى آنانند كه سرمايه وجود خويش و بستگانشان را در روز قيامت از دست داده‌اند»! (قُلْ إِنَّ الْخاسِرِينَ الَّذِينَ خَسِرُوا أَنْفُسَهُمْ وَ أَهْلِيهِمْ يَوْمَ الْقِيامَةِ).

نه از وجود خويش بهره‌اى گرفتند، و نه از سرمايه عمر نتيجه‌اى، نه خانواده و فرزندانشان وسيله نجات آنها هستند و نه مايه آبرو و شفاعت در پيشگاه حق، تازه در برابر از دست دادن اين سرمايه‌هاى عظيم، سخت‌ترين و دردناكترين عذاب را براى خود فراهم ساخته‌اند.

«آگاه باشيد زيان آشكار همين است»! (أَلا ذلِكَ هُوَ الْخُسْرانُ الْمُبِينُ).

(آيه ١٦)- در اين آيه يكى از چهره‌هاى زيان آشكار آنها را اين گونه توصيف مى‌كند: «براى آنها از بالاى سرشان سايبانهائى از آتش، و در زير پايشان نيز سايبانهائى» از آتش است! (لَهُمْ مِنْ فَوْقِهِمْ ظُلَلٌ مِنَ النَّارِ وَ مِنْ تَحْتِهِمْ ظُلَلٌ).

و به اين ترتيب آنها از هر طرف با شعله‌هاى آتش محاصره شده‌اند، چه خسرانى از اين بالاتر؟ و چه عذابى از اين دردناكتر؟! اين در حقيقت تجسمى از حالات دنياى آنهاست كه جهل و كفر و ظلم به تمام وجودشان احاطه كرده بود، و از هر سو آنها را مى‌پوشاند.

سپس براى تأكيد و عبرت مى‌افزايد: «اين چيزى است كه خداوند با آن بندگانش را مى‌ترساند، اى بندگان من! از نافرمانى من بپرهيزيد»! (ذلِكَ يُخَوِّفُ اللَّهُ بِهِ عِبادَهُ يا عِبادِ فَاتَّقُونِ).

تعبير به «عباد» (بندگان) اشاره به اين است كه اگر خداوند تهديدى به عذاب مى‌كند آن هم به خاطر لطف و رحمت اوست، تا بندگان حق گرفتار چنين سرنوشت شومى نشوند.

(آيه ١٧)- بندگان حقيقى خدا: باز در اينجا، قرآن از روش مقايسه بهره‌گيرى كرده، و در مقابل مشركان متعصب و لجوجى كه سرنوشتى جز آتش دوزخ ندارند سخن از بندگان خاص و حقيقت جوى پروردگار به ميان آورده، مى‌گويد: و كسانى‌