برگزيده تفسير نمونه - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ١٩١ - فضيلت تلاوت سوره

و بالاخره در پايان اين داستان مى‌فرمايد: «ما او را شكيبا يافتيم، چه بنده خوبى كه بسيار بازگشت كننده (به سوى خدا) بود» (إِنَّا وَجَدْناهُ صابِراً نِعْمَ الْعَبْدُ إِنَّهُ أَوَّابٌ).

«فرج بعد از شدت» نكته مهمى است كه در اين ماجرا نهفته است هنگامى كه امواج حوادث و بلا از هر سو انسان را در فشار قرار مى‌دهد، نه تنها نبايد مأيوس و نوميد گشت، بلكه بايد آن را نشانه و مقدمه‌اى برگشوده شدن درهاى رحمت الهى دانست، چنانكه امير مؤمنان على عليه السّلام مى‌فرمايد: «به هنگامى كه سختيها به اوج خود مى‌رسد فرج نزديك است، و هنگامى كه حلقه‌هاى بلا تنگتر مى‌شود راحتى و آسودگى فرا مى‌رسد».

(آيه ٤٥)- شش پيامبر بزرگ ديگر: در تعقيب آيات گذشته در اينجا نام شش تن ديگر از بزرگترين پيامبران الهى را برده، و اوصاف برجسته آنها را كه مى‌تواند الگو و اسوه براى همه انسانها باشد بطور فشرده بيان مى‌دارد.

نخست روى سخن را به پيامبر اسلام صلّى اللّه عليه و اله كرده، مى‌گويد: «به خاطر بياور بندگان ما ابراهيم و اسحاق و يعقوب را» (وَ اذْكُرْ عِبادَنا إِبْراهِيمَ وَ إِسْحاقَ وَ يَعْقُوبَ).

بندگى خدا يعنى وابستگى مطلق به او، يعنى در برابر اراده او از خود اراده‌اى نداشتن، و در همه حال سر بر فرمان او نهادن.

بندگى خدا يعنى بى‌نيازى از غير او و تنها چشم بر لطف او دوختن، اين همان اوج تكامل انسان و برترين شرف و افتخار اوست.

سپس اضافه مى‌كند: «صاحبان دستها (ى نيرومند) و چشمها» ى بينا (أُولِي الْأَيْدِي وَ الْأَبْصارِ).

خداوند اين پيامبران را به داشتن «درك و تشخيص و بينش قوى» و «قوت و قدرت كافى» براى انجام كار توصيف كرده است.

اين الگوئى است براى همه رهروان راه حق كه بعد از مقام عبوديت و بندگى خدا با اين دو سلاح برنده مسلح گردند.

بنابر اين دست و چشم در اينجا به معنى دو عضو مخصوص نيست، بلكه‌