آيه نازل شده ، كيفيت نزول و زمان نزول قرآن كه در بخش بعد (بخش علوم قرآنى) ، بدانها خواهيم پرداخت ؛ ـ خوددارى از تفأل به قرآن ؛ [١] ـ كرامتِ نوشتن قرآن با چيزى غير از مركّب سياه ؛ [٢] ـ سفارش به خواندن قرآن در ماه رمضان ؛ [٣] ـ تفاوت قرآن و فرقان ؛ [٤] ـ اختلاف موجود در قرآن ناشى از روات آن ؛ [٥] ـ سفارش به قرائت قرآنى كه در جامعه مسلمانانْ موجود است ؛ [٦] ـ سفارش به قرائت برخى از آيات در مواقع خاص ؛ [٧] ـ و تعداد آيات قرآن . [٨] موضوعاتى است كه در باب نوادر آمده اند و ما به برخى از آنها در بخش بعد اشاره مى كنيم . علاوه بر بخش ياد شده ، مباحث علوم قرآنى زير در اصول الكافى آمده است :

١ . اوّلين و آخرين آيات

عن محمّد بن الحسن السّرى ، عن عمّه على بن السّرى ، عن أبى عبد اللّه عليه السلام قال : أوّل ما نزل على رسول اللّه صلى الله عليه و آله : «بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمَـنِ الرَّحِيمِ اقْرَأْ بِاسْمِ رَبِّكَ» و آخره «إِذَا

[١] همان ، ص ٥٩٦ ، ح ٣٥٦١ .[٢] همان ، ص ٥٩٨ ، ح ٣٥٦٢ .[٣] همان ، ح ٣٥٦٣ ـ ٣٥٦٤ .[٤] همان ، ح ٣٥٦٥ .[٥] همان ، ح ٣٥٦٦ ـ ٣٥٦٧ .[٦] همان ، ص ٦٠٢ ، ح ٣٥٧٥ و ٣٥٨٠ .[٧] همان ، ح ٣٥٧٢ ـ ٣٥٨٠ .[٨] همان ، ح ٣٥٨٢ .