مواردى از روايات باب ، به تفسير آياتى مربوط اند كه روى سخن آنها با گذشتگان بوده و در اصل ، واقعيت هاى تاريخى را حكايت مى كنند ، مثل داستان آدم در بهشت يا هلاك شدن قوم لوط و يا داستان بنى اسراييل . در آيه ٣٨ سوره بقره ، از عهد خداوند با بنى اسراييل و ضرورت پاسداشت آن ، سخن به ميان آمده است ؛ امّا در حديث ، با موضوع ولايت على عليه السلام پيوند خورده است . [١] و نيز در تفسير آيه «فَبَدَّلَ الَّذِينَ ظَـلَمُواْ قَوْلًا غَيْرَ الَّذِى قِيلَ لَهُمْ فَأَنزَلْنَا عَلَى الَّذِينَ ظَـلَمُواْ رِجْزًا مِّنَ السَّمَآءِ» ، [٢] ظلم را به ستم در حق آل محمّد صلى الله عليه و آله ، عنوان فرموده و افزوده است : «ظلموا آل محمّد ...» . [٣]

٤ . فرو كاستن از شأن و منزلت عترت ، در قالب ستايش

اين مشكل نيز در پاره اى از موارد ، احساس مى گردد كه افزون بر عدم صدق لغوى يك واژه بر امام ، ممكن است تعبيرى به ظاهر اهانت آميز هم تلقّى گردد . به عنوان نمونه ، درباره آيه «فَكَأَيِّن مِّن قَرْيَةٍ أَهْلَكْنَاهَا وَ هِىَ ظَالِمَةٌ فَهِىَ خَاوِيَةٌ عَلَى عُرُوشِهَا وَ بِئْرٍ مُّعَطَّـلَةٍ وَ قَصْرٍ مَّشِيدٍ» ، [٤] چنين آمده است : البئر المعطلة الإمام الصامت والقصر المشيد الإمام الناطق . [٥] چگونه ممكن است چاه آب برجاى مانده از ستمگران اقوام پيشين ـ كه تباه شده اند ـ و يا ساختمان هاى بلند و برافراشته يا گچ كارى شده و آراسته اى كه مبتلايان به عذاب الهى ، از خود به جاى گذاشته اند ، [٦] با ساحت مقدّس امام ، مطابقت يابد؟

[١] ر.ك : همان ، ج ١ ، ص ٤٣١ ، ح ٨٩ .[٢] سوره بقره ، آيه ٥٩ .[٣] الكافى ، ج ١ ، ص ٤٢٣ ، ح ٥٨ .[٤] سوره حج ، آيه ٤٥ .[٥] الكافى، ج ١ ، ص ٤٢٧ ، ح ٧٥ .[٦] ر.ك : مجمع البيان ، ج ٧ ، ص ٨٨ .